1 APA & KAYNAKLAR EKLER
2 KAYNAK ÖZET RAPORU Kaynak Kodu Araştırma Konusu Kaynak Künye (referans) bilgileri Özeti verilen kaynağın referans bilgileri APA kurallarına uygun olarak ve APA kurallarına göre gerekli tüm bilgileri içerecek şekilde yazılacak. Amaç: İncelenen çalışmanın amacı, araştırma soru(lar)ı ve varsa hipotezleri not edilecek. Yöntem: İncelenen çalışmada konu hangi yöntemle (nerde, ne zaman, kimlerle) çalışılmış; Veriler nasıl toplanmış ve nasıl analiz edilmiş? Bulgular: Çalışma sonucunda elde edilen bulgular neler? Tartışma: Araştırma bulguları ne anlama geliyor, araştırmacılar bulgulardan ne gibi sonuçlara ulaşmışlar? Alıntı: İncelediğiniz çalışmada önemli bulduğunuz bir iki alıntı örneği APA kurallarına uygun olarak verilecek.
3 AMERICAN PSYCHOLOGICAL ASSOCIATION (APA) YAZIM KURALLARI (6. basım)Neden APA? Akademik yazımda belli bir standarda ulaşma Kontrol mekanizması geliştirme Akademik yayınlarda kaliteyi arttırma Yayında başvurulan çalışmalara erişimi kolaylaştırma
4 alıntı MI referans MI? Neden alıntı yapar ya da referans gösteririz? Örnek bir makalede alıntı ve referans nerede ve nasıl kullanılmış? Bir metindeki ifadenin alıntı mı referans mı olduğunu nasıl anlarız? Alıntı yapılan metnin kendisi de alıntıysa ne yapmalıyız? Alıntı yapmak istediğimiz metin bir iki cümleden (40 kelimeden) daha uzunsa alıntısını nasıl yapmalıyız?
5 Metin İçinde Referans (kaynak/atıf) GöstermeGander ve Gardiner (2010) disiplin uygulamalarına yönelik genel yaklaşımları iki başlık altında toplar: olumsuz yaklaşım ve olumlu yaklaşım. Cevizci (2011) eğitim felsefesi yaklaşımlarını üç ana başlık altında toplamıştır: klasik yaklaşım, analitik yaklaşım ve eleştirel yaklaşım. Değişkenler arasındaki ilişkileri inceleyerek açıklamaya çalışan araştırmalar ilişkisel araştırmalardır (Sümer, Demirutku & Özkan, 2005). Eğitim felsefesi yaklaşımları, klasik, analitik ve eleştirel yaklaşımlar olmak üzere üç başlık altında ele alınabilir (Cevizci, 2011).
6 Metin İçinde Doğrudan Alıntı YapmaEgo id’den gelen dürtünün yarattığı gerilimin gerçeklik ilkesi çerçevesinde giderilmesinde rol oynamaktadır. “Gerçeklik ilkesinin amacı, ihtiyacın giderilmesi için uygun obje bulununcaya kadar gerilimin boşalmasını engellemektir” (Erdiller, 2010, s. 67). Montessori’nin doktorluk yıllarında psikiyatri kliniğinde çalışırken karşılaştığı zihinsel engelli çocuklarla olan deneyimleri onun EÇE görüşlerini derinden etkilemiştir. Bu deneyimleri sayesinde şöyle demiştir: “zihinsel engelliliğin tıbbi bir problem olmaktansa daha çok eğitimsel bir problem olduğunu hissettim” (Montessori, 1967, s. 22., akt., Erdiller, 2010, s. 62). Watson insan davranışlarının da şartlanabileceğini düşünerek aynı modeli çocuk eğitimine uygulamıştır. Onun çalışmaları çocuk gelişim ve eğitiminde “en önemli gücün çevre olduğu ve yetişkinlerin çocuğun davranışını uyaran-tepki bağlantısını kontrol ederek” (Erdiller, 2010, s. 71) şekillendirebileceğini ileri sürmüştür.
7 Interviews can be and often are interventions. They affect peopleInterviews can be and often are interventions. They affect people. A good interview lays open thoughts, feelings, knowledge, and experience, not only to the interviewer, but also to the interviewee. The process of being taken through a directed, reflective process affects the persons being interviewed and leaves them knowing things about themselves that they did not know – or at least were not fully aware of – before the interview…. Neither you nor the interviewee can know, in advance, and sometimes even after the fact, what impact an interviewing experience will have or has had. (Patton, 2002, ss ) KAYNAK: Patton, M.Q. (2002). Two decades of developments in qualitative inquiry: A personal, experiential perspective. Qualitative Social Work, 1(3),
8 KAYNAKÇA (Alfabetik sıralama) Makale(Tek yazarlı) Bilaloğlu, R.G. (2004). Okul öncesi eğitimde High/Scope yaklaşımı. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(2), (daha fazla yazarlı) Bayhan, P. & Bencik, S. (2008). Bank Street yaklaşımının (gelişimsel etkileşim yaklaşımı) ilkeler, program ve eğitimci açısından incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 33(149), Kutlu, L., Batmaz, M., Bozkurt, G., Gençtürk, N., & Gül, A. (2007). Annelere çocukluklarında uygulanan ceza yöntemleri ile çocuklarına uyguladıkları ceza yöntemleri arasındaki ilişki. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 8,
9 KAYNAKÇA (Alfabetik sıralama) Kitap(Tek yazarlı) Demirel, Ö. (2010). Eğitimde yeni yönelimler. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık. (daha fazla yazarlı) Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2010). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık. Kitap Bölümü Acer, D. (2010). Erken çocukluk eğitiminde fiziksel ortam ve özellikleri. İ.H. Diken (Ed.), Erken çocukluk eğitimi (ss ). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
10 KAYNAKÇA (Alfabetik sıralama)Tez Tokuç, H. (2007). Anne ve babaların okul öncesi eğitim hakkındaki görüş ve beklentilerinin incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Kongre ve Konferans Bildirileri Arı, R. & Çağdaş, A. (10-12 Eylül, 1997). 4-5 yaş çocuklarında Davranış Derecelendirme Ölçeği (DDÖ). IV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi, Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi.
11 YAZAR SAYISI Yazar sayısı Metin içinde Kaynakçada 2Metinde her göndermede açıkça iki yazarın da adları yazılır. Her iki yazarın da adları açık olarak yazılır. 3-5 Metindeki ilk göndermede yazarların tümünün adları yazılır, daha sonraki göndermelerde sadece ilk yazar belirtilip “ve ark.” ya da “ve diğ.” kısaltması ile tamamlanır. Tüm yazarların adları açık olarak yazılır. 6 ve daha fazla Metinde ilk kullanımdan itibaren sadece ilk yazar belirtilip “ve ark.” ya da “ve diğ.” kısaltması ile tamamlanır. 7 yazara kadar olan çalışmalarda tüm yazarların açık olarak yazılır. Daha fazla yazarlı çalışmalarda kaynakçada ilk altı yazarın adını takiben üç nokta (…) konularak sonuncu yazar belirtilir.
12 TEMEL KAVRAMLAR Birincil literatür (primary literature): Bir konu hakkındaki özgün araştırmalar ya da yazılar. Teknik raporları, konferans literatürünü, patentleri, tezleri ve dergileri içerir İkincil literatür (secondary literature): Birincil literatür (derlemeler, tanıtım ve eleştiriler, popülerleştirmeler, ders kitapları, ansiklopediler, el kitapları vb.) hakkında yayınlanan ve okuru birincil kaynaklara (özetler, dizinler, bibliyografyalar) gönderen materyal. Bibliyografya/ kaynakça (bibliography): 1) Belirli bir konuya ilişkin kitapların veya makalelerin listesi. 2) Kitapların fiziki varlıklar olarak incelenmesi. Bibliyografik veritabanı (bibliographic database): Bir katalog veya dizinin elektronik versiyonu. Elektronik bir veritabanını kullanan kullanıcı, yayın, yazar, konu, başlık ya da başka tarama terimleri altında araştırma yaparak aradıklarını bulabilir. Dizin (index): Bir grup verinin içeriği hakkında liste veya sistematik rehber. Örneğin, süreli yayınlar dizini ya da bir kitabın arkasındaki dizin (indeks/ fihrist) gibi. Genellikle konuya, yazara veya anahtar sözcüğe göre düzenlenen dizinlerin, elektronik ortamda olanları, sağladığı kolaylıklar nedeniyle tercih edilir. Katalog (catalog): Belli bir koleksiyonun ya da koleksiyonlar grubunun içeriğini anlatan kayıtların derlemesi. Örneğin, B.Ü. Kütüphane kataloğu, bütün koleksiyonlardaki kayıtları gösterir. OCLC WorldCat ise dünyanın her tarafındaki OCLC üyesi kütüphanelerin kitaplarını, dergilerini ve diğer malzemeleri gösterir. Veritabanı (database): Bilgisayar ortamında çeşitli parametreler aracılığı ile taranabilen standart hale getirilmiş bilgi. Kütüphanelerde genellikle elektronik kataloglar ve dizinler anlamına gelir. Kaynak: Boğaziçi Üniversitesi Kütüphanesi, Kütüphane Sözlüğü
13 BİLİMSEL ARAŞTIRMADA ETİK“Araştırma etiği, araştırmanın başından sonuçların yayınlanması dahil tüm süreci kapsayan ahlak ilkeleridir” (Tanrıöğen, 2009, s. 279). Bilimsel Etiğin Temel Kavramları Gönüllü katılım (voluntary participation) Bilgilenmeye dayalı onay (informed consent) Zarar riski (risk of harm) Gizlilik (confidentiality) Gerçek adları gizleme (anonymity) Hizmet hakkı (right to service) Bilimsel Araştırma Sürecinde Etik Sorunlar Bilimsel yalan (fraud) ve yanıltma (scientific misconduct) Bilimsel çarpıtma (distortion) Bilimsel aşırma (plagiarism) Özensiz araştırma (sloppy research)
14 Bilimsel Araştırmada Etik İlkelerDoğruluk (veri toplama, analiz, rapor ve yayımı sürecinde) Dürüstlük (katılımcı ile ilişkilerde) Objektiflik (kişisel ilişkiler, çıkar ilişkileri, önyargılar vb. kaçınma) Açıklık (bilimsel topluluğa karşı- ör: verilerin paylaşılması) Fikir mülkiyeti hakları (bilişsel aşırmadan kaçınma) Sosyal sorumluluk (kamu mal ve yararının gözetimi) Gizlilik (katılımcının tanınmasına yol açacak verilerin gizli tutulması) Yeterlik (alanda ve yöntemde uzmanlık) Yasallık (yasalar çerçevesinde hareket etme) Ayrımcılık yapmama (katılımcılar, bilimsel topluluk, öğrenciler vb arasında dil, cinsiyet vb. nedenlerle kayırma ya da önyargılı tavır almama) İnsan katılımcıları korumak ve hayvan denekleri özenle kullanmak Sorumlu yayın (akademik katkı amacı ile ve orijinal çalışmalar)
15 ETİK PRENSİPLER VE UYGULAMALARYARAR SAYGI ADALET Bilim, insanlık ve araştırmaya katılan insanlar için riskin en aza düşürülerek yararın artırılması Katılımcıların özerkliklerini korumak ve özerk olmayan bebekler, zihinsel engelliler gibi katılımcılar da dahil olmak üzere onlara birer birey olarak saygı duymak Akılcı, istismar etmeyen ve dikkatlice düzenlenmiş bir araştırma prosedürü hazırlamak ve prosedürün adil uygulaması Geçerli araştırma deseni Ancak geçerli bir araştırma deseni geçerli sonuçlar elde edilmesini sağlar. Geçerli bir araştırma deseni ise ilgili teori, yöntem ve geçmiş bulguları göz önünde bulunduran bir araştırmadır. Araştırmacı yeterliliği Araştırmacı araştırma prosedürlerini yerine getirebilecek niteliklere sahip olmalıdır. Sonuçların tespit edilmesi İlgili perspektiflerden araştırmanın olası yarar ve riskleri değerlendirilmeli ve olası riskler en aza, olası yararlar ise en üst seviyeye çıkartılmalıdır. Katılımcıların seçilmesi Katılımcıların seçimi araştırma amacına uygun olmalı ve araştırma sonuçlarından yararlanacağı öngörülen evreni temsil etmeli ve sayıca uygun olmalıdır. Bilgi temelli gönüllü katılım izni Araştırma öncesinden katılımcılardan bilgiye dayalı gönüllü katılım izni alınmalıdır. Zararların karşılanması Katılımcıların araştırmadan dolayı yaşayacağı şeyler araştırmacının sorumluluğudur. Bu nedenle olası riskler ve eğer zararlar karşılanacaksa bunun nasıl yapılacağı konusunda katılımcıların araştırma öncesinden bilgilendirilmeleri gerekmektedir. Kaynak: Sieber, J.E. (1992). Planning ethically responsible research: A guide for students and Internal Review Boards. London: Sage Publications.
16 KATALOGLAR & İNDEXLER FORUM & SAYFALAR AraştırMAX Bilimsel Yayın İndexi akademikpersonel.org ASOS Akademia Sosyal Bilimler İndexi akademisyenler.org Gazi Üniversitesi Merkez Kütüphane Kataloğu ÜniversiteHaber Portalı Milli Kütüphane Makaleler Bibliyografyası TO-KAT Ulusal Toplu Katalog Türk Eğitim İndexi BAZI NİTEL ARAŞTIRMA DERGİLERİ Türkiye Atıf Dizini (sağlık bilimleri) Anthropology & Education Quarterly VERİTABANLARI Educational Action Research Ethnography Ankara Üniversitesi Dergiler Veri Tabanı International Journal Of Qualitative Methods PECYA Dijital Kütüphanesi International Journal of Qualitative Studies in Education ULAKBİM SBVT (Sosyal Bilimler Veri Tabanı) Yüksek Öğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi International Review of Qualitative Research Journal of Mixed Methods Research Qualitative Inquiry Qualitative Research Qualitative Research Journal Turkish Online Journal of Qualitative Inquiry (TOJQI)
17 EĞİTİM & SOSYAL BİLİM DERGİLERİ & e-KAYNAKLARÜniversite & Toplum: Bilim, Eğitim ve Düşünce Dergisi Academic Documents Üniversite Eğitim Fakülte Dergileri; Üniversite Eğitim (Bilimleri) Enstitüsü ya da Sosyal Bilgiler Enstitüsü Dergileri (örnek liste 1, 2) Akademik Bakış Directory of Open Access Journals WEFT QDA: A free qualitative analysis software application Directory of Open Access Repositories (OpenDOAR) Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi Düşünen Adam Dergisi Education Research Global Observatory Eğitim ve Bilim Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi Gazi Üniversitesi Türk Eğitim Bilimleri Dergisi İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi İnsan ve Toplum Dergisi Social Science Software Resources TÜBA Türkçe Sosyal Bilimler Terimleri Sözlüğü Ulakbim Keşif Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi