1 Postępowanie kliniczne w jadzicach (tężec i zatrucie jadem kiełbasianym)Dr hab. med. Anna Piekarska Katedra i Klinika Chorób Zakaźnych i Hepatologi UM w Łodzi

2 „Jadzice” Choroby wywołane działaniem toksyn (jadów) bakteryjnych : - zatrucie jadem kiełbasianym- botulismus - tężec- tetanus - błonica- diphteria Patogeny beztlenowe

3 Droga przenoszenia i wylęganieTężec Jad Pozajelitowa Rana zakażona ziemią Przetrwalniki znajdują się w kale konia Rozwojowi tężca sprzyja inne zakażenie bakteryjne Do 21 dni !!! Pokarmowa Pokarmy przechowywane w warunkach beztlenowych (konserwy, weki, plastikowe pojemniki) Mięso , ryby, warzywa Częste zatrucia gromadne Od kilku godzin do kilku dni

4 Tetanospazmina laseczek tężca Neurotoksyna laseczek jadu kiełbasianegoPatogeneza Tetanospazmina laseczek tężca Neurotoksyna laseczek jadu kiełbasianego Blokuje działanie neuroprzekaźników hamujacych (GABA i glicyny) Wzrost napięcia mięśni Gotowość do dalszego pobudzania (prężenia) Tachykardia Wzrost ciśnienia tętniczego Hamowanie uwalniania acetylochiliny obwodowego ukł. nerwowego Wiotkie porażenie mięśni Trwałe uszkodzenie synapsy Powrót funkcji wymaga wytworzenia nowych synaps

5 Objawy prodromalne Przeczulica i parestezje w okolicy zranieniaTężec Jad Przeczulica i parestezje w okolicy zranienia Nadmierna potliwość Ból brzucha Biegunka i/lub wymioty Zaburzenia widzenia

6 Objawy rozwiniętej chorobyTężec Jad Napady prężeń tężcowych Gwałtowny skurcz mm. gł. tułowia Skurcz mm. oddechowch Zwiększone napięcie mięśniowe Risus sardonicus Wzmożone napięcie mm. brzucha Kk. górne – wolne od napiecia Gorączka Oczne Opadanie powiek Szerokie źrenice Podwójne widzenie Nieostre widzenie Jama ustna Suchość w jamie ustnej Trudności w połykaniu Brak ruchomości podniebienia miekkiego Układ Oddechowy Płytki oddech lub brak Przewód pokarmowy Porażenie perystaltyki Układ moczowy Porażenie m. wypieracza moczu

7 Następstwa i powikłaniaTężec Jad Złamanie kręgosłupa Zakażenia bakteryjne Powikłania naczyniowe (np. udar) Zakażenia bakteryjne układu oddechowego Zachłystowe zapalenie płuc Niedrożność porażenna jelit Zakażenia układu moczowego Długotrwałe porażenie m. wypieracza moczu (konieczność cewnikowania)

8 Przyczyny zgonu Tężec Jad Zatrzymanie oddechu- uduszenieWtórne zakażenia bakteryjne- posocznica Zatrzymanie oddechu- uduszenie Wtórne zakażenia bakteryjne- posocznica

9 Rozpoznanie Tężec Jad Tylko kliniczne Próba biologiczna na myszachPoszukiwanie neurotosyny wmateriale z p. pokarmowgo Hodowla Cl. botulinum

10 Leczenie objawowe Tężec Jad RelaniumZwiotczenie farmakologiczne intubacja, oddech zastępczy Antybiotyk Żywienie pozajelitowe Leki p. gorączkowe i p. bolowe Antybiotyk Intubacja i pomoc oddechowa Żywienie i nawadnianie pozajelitowe Stymulacja perystaltyki Leki cholinergiczne Utrzymanie diurezy i cewnika moczowego

11 Leczenie przyczynowe Tężec Jad Surowica p.tężcowa Anatoskyna p.tężcowaObcogatunkowa tyś, j Immunoglobulina ludzka (tetabulina)- 5 tyś. j Anatoskyna p.tężcowa Dzień pierwszy Po 4-6 tygodniach Po 6-12 miesiącach Antytoksyna jadu kiełbasianego A+B+E, Zwykle j każdego typu Do 72 godzin od wystąpienia pierwszych objawów

12 Zatrucie jadem kiełbasianymWczesny okres

13 Zatrucie jadem kiełbasianymWczesny okres

14 Zatrucie jadem kiełbasianymPóźny okres