1 Elektroniczna Historia ChorobyJoanna Michalik Zakład Informatyki Medycznej i Telemedycyny AM Warszawa
2 Jednolita terminologia klinicznaDobra Praktyka Systemy Medyczne Jednolita terminologia kliniczna
3 Praktyczne zastosowanieTerminologia Kliniczna Wprowadzanie Danych Historia Choroby Dobra Praktyka Opieka nad pacjentem HealthCard Mr Ivor Bigun Any country Anytown Dun Roamin Systemy medyczne Wprowadzanie Danych Elektroniczna Historia Choroby Opieka nad pacjentem Wspomaganie Decyzji oparte na analizie danych Badania naukowe Dobra Praktyka
4 Terminy określające elektroniczną historię chorobyDla systemów rozproszonych: Electronic Healthcare Record (Comite Europeen de Normalisation) Electronic Health Record Electronic Patient Record Dla systemów zlokalizowanych: Electronic Medical Record Computerised Medical Record Terminy polskie: Elektroniczna historia choroby Elektroniczny rekord pacjenta Elektroniczny rekord zdrowotny Elektroniczny rekord medyczny
5 Organizacja Historii ChorobyZorientowana czasowo Zorientowana źródłowo Zorientowana problemowo
6 Przykład Historii Choroby Zorientowanej Czasowo
7 Przykład Historii Choroby Zorientowanej Źródłowo
8 Przykład Historii Choroby Zorientowanej Problemowo
9 Zalety elektronicznej historii chorobyJest łatwo i szybko dostępna Dostęp możliwy jest dla kilku osób jednocześnie Zawiera dane bardziej kompletne i lepsze jakościowo Może być prezentowana na terminalu komputerowym lub w postaci papierowej Umożliwia przygotowanie raportów dla wielu osób jednocześnie Ma aktywny charakter – można np. stosować alarmy Przeciwwskazania do danej terapii Uczulenia Istotne leki np.. Pochodne kumaryny
10 Wady elektronicznej historii chorobyWysoki koszt (implementacja od 1500 do $ za 1 stanowisko) Możliwość awarii sprzętu i/lub oprogramowania Problemy związane z wprowadzaniem danych
11
12 Wprowadzanie danych Jako swobodny tekst w języku naturalnym (wymaga potem przetworzenia do formy ustrukturyzowanej) W formie ustrukturyzowanej (SDE – Structured Data Entry) Jako kombinacja w/w sposobów Zawsze ważne jest również: Kto i kiedy zaobserwował fakt Kto i kiedy wprowadził go do EHC Kiedy ten fakt zaczyna mieć znaczenie
13 Systemy klasyfikacji ICD-9, ICD-9 CM, ICD-10 ICPC - International Classification for Primary Care DRG - Diagnosis Related Groups CPT - Current Procedural Terminology MeSH - Medical Subject Headings SNOMED CT - Systematized Nomenclature of Medicine Clinical Terminology LOINC - Logical Observations Identifiers, Names, Codes UMLS – Unified Medical Language System – oparty na MeSH, SNOMED CT, CPT, LOINC
14 Klasyfikacja WHO Przyczyny zgonów i zachorowań zbierane są od 1950 roku w Państwach Członkowskich (podział wg płci, wieku i przyczyny zgonu) Stosowana klasyfikacja to ICD International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems (ICD-9 prawie 40 Państw i ICD-10 ponad 70) The development and revisions of the ICD have made comparability of statistics on cause-of-death world wide possible
15 SNOMED Systematized NOmenclature of MEDicineSNOP ( Systematized NOmenclature of Pathology) nomenklatura opracowana przez Kolegium Patologów Amerykańskich (CAP)- 1965 SNOMED Reference Terminology version wersja testowa CAP SNOMED 2.0 (1979, 1982, 1997PL) oraz 3.5 (1998) SNOMED-CT (Clinical Terms)
16 Struktura klasyfikacji SNOMED (1)topografia ( T), określa okolicę, organ lub część ciała, morfologia (M), określa zmiany patologicznych zachodzące w narządach, tkankach (histologiczne), lub komórkach (cytologiczne) etiologia (E), określa przyczynę: np.urazy funkcja (F) choroba (D) procedura (P) zawód (J)
17 Struktura klasyfikacji SNOMED (2)Każdy element (wymiar) ma budowę : A xxxxx gdzie A oznacza rodzaj wymiaru, tj. jeden ze znaków: T,M,E,F,D,P,J a xxxxx jest kodem zbudowanym z dwunastu znaków: od 0 do 9 oraz X i Y. Przykładowe zdanie :E+T+M+F=D Choroba (D) jest spowodowana przez E w miejscu T powoduje zmianę morfologiczną M oraz objaw F. Gruźlica płuc (D 0188) jest spowodowana przez Mycobacterium tuberculosis (E 2001) powodującą ziarniniaki (M 44060) w płucach (T28000) oraz gorączkę ( F 03003).
18 Basal cell carcinoma of skin Malignant tumor of surface epithelium Neoplasm of skin Skin lesion Disease of skin Disorder of integument Disorder of body system Disease by body site Disease SNOMED CT Concept Disease of skin AND/OR subcutaneous tissue Neoplasm by body site Neoplastic disease Malignant neoplasm of skin Malignant neoplastic disease Primary malignant neoplasm of skin Primary malignant neoplasm
19 SNOMED CT Jest zgodny ze standardami: HL7 DICOM ANSI ISOKlasyfikację można przetłumaczyć (cross mappings) na : ICD-9-CM, tylko kod P (procedura), ICD-10, tylko kody T i M (topografia i morfologia), ICD-O-3 tylko kody T i M (topografia i morfologia), OPCS-4 LOINC CCC
20 ICD9 ICPC ICD10 Każda klasyfikacja zawarta jest w UMLSKażdą można przepisać na kody Snomed-CT
21 Aspekty techniczne EHC jako aplikacja WWW
22 Przykład pliku XML
23 CDA ( Clinical Document Architecture) standard EHCNależy do rodziny standardów HL7 v.3, których podstawą są: Referencyjny Model Informacji Specyfikacja Słownika Dziedziny Metodologia używana do definiowania struktur informacji Dokument jest kompletnym obiektem informacyjnym zawierającym tekst, obrazy, dźwięki i inne treści multimedialne Cel to umożliwienie: autoryzacji zarządzania dokumentami przechowywania dystrybucji prezentacji dokumentów
24 zainstalować oprogramowanie...Wprowadzanie EHC wydłuża czas poświęcany pacjentowi przez lekarza … Proszę spytać lekarza, ja przyszedłem tylko zainstalować oprogramowanie...
25
26 Problemy związane z wprowadzaniem EHCPrzyczyny organizacyjne i kulturowe Przyczyny zależne od czynnika ludzkiego i kształcenia Przyczyny związane z technologia i standardami Przyczyny prawne związane z poufnością danych i przechowywaniem danych osobowych Przyczyny natury przemysłowo – rynkowej Przyczyny związane z brakiem wizji rozwoju wśród menedżerów ochrony zdrowia i władz państwowych
27
28 Cardio.net
29 Cardio.net
30 Cardio.net
31 Cardio.net
32 Planowanie wizyt
33
34 Electronic Patient Record – Hong Kong
35 EPR – Wyniki testów laboratoryjnychZoom into the hospital names NDH->PYN + a few numbers
36 Kontrola wyników operacji chirurgicznych - 1995
37 Kontrola wyników operacji chirurgicznych - 2006Audit Scope Definition Data Analysis Clinical Data Analysis Reporting System (CDARS) 3 Clinical Management System 4 1 Clinical Datawarehouse Operation Records Animate the arrows Clinical Coding Patient Master Index 2
38 Radiologiczna EHC umożliwia liczenie dawki napromieniowaniaCalculate TOTAL RADIATION
39 Telemonitoring kariologicznyPrzyjmowanie badań EKG transmitowanych w sposób akustyczny i cyfrowy Możliwość przyjmowania badań EKG Dostęp do centralnej bazy danych u archiwizacja rekordów EKG w bazie Prowadzenie kartoteki pacjenta z historią choroby i sposobem leczenia Porównywanie otrzymywanych obrazów EKG z rekordami historycznymi z bazy danych powiększania fragmentów EKG i wymiarowania charakterystycznych odcinków
40 Schemat działania systemuPrzesłanie badania EKG poprzez PSTN, GSM/GPRS, ISDN, Internet,... Ocena EKG wziąć lekarstwo skontaktować się z lekarzem Samodzielne badanie EKG decyzja Proste zalecenie lekarza... ...lub wysłanie karetki pogotowia do pacjenta
41 Programy do obsługi Gabinetów Stomatologicznych
42 Elementy systemu komputerowego dla gabinetuKartoteka pacjentów - umożliwia przechowywanie danych określonych przez rozporządzenie MZiOS z 15 stycznia 1999 roku Obsługa ruchu pacjentów Rejestracja świadczeń Dokumentacja medyczno-statystyczna Raporty Sprawozdawcze Statystyczne Analiza kosztów Rozliczenia z NFZ
43 Dostępne programy do obsługi Gabinetów StomatologicznychAS Stomatologia / Zakł. Syst. Komp. / + Gabinet Stomatologiczny / LGB Syst. Komp. / + FINN / Finn i LTC / + ProDentis / Infotel /+ Q Stomatologia-3000 / QBS / + Dentysta Gold / ITM / - KS-KST / KamSoft/ - Medis / medi.com / - / prezentacja PL Dent Gabinet / Stern Weber / - Visiodental II / Visiodental / -
44
45
46
47
48 Wady Istniejących SystemówBrak metod badania stanu zdrowia jamy ustnej zgodnych z wytycznymi WHO, czyli wskaźników: Higieny jamy ustnej (PlI, OHI) Nasilenia próchnicy (dfs, DMFT/DMFS, SiC) Stanu przyzębia (CPI, GI)
49
50
51 Zasady liczenia DMFT/DMFSNależy obliczyć dla danego pacjenta ilość zębów (T) lub powierzchni (S), gdzie: D (Decayed) – aktywna próchnica M (Missing) – ząb usunięty z przyczyn próchniczych F (Filled) - wypełnienie lub korona z powodu próchnicy Wyliczenie średniego wskaźnika DMFT/DMFS mówi o nasileniu próchnicy w badanej grupie
52 Zasady liczenia SiC
53 Wskaźnik SiC na Świecie dla 12-latkówBrathall, Int. Dent. J., 2000
54 Częstość występowania próchnicy u dzieci i młodzieży w PolsceOgólnopolski Monitoring Stanu Zdrowia Jamy Ustnej i Jego Uwarunkowań, MZ,
55 Los zębów rozstrzyga się w momencie wyrzynania zębów mlecznychEfekty wczesnej kolonizacji zębów mlecznych przez S. mutans Einwag J.”Professional prevention..” 1996 0,3±1,1 nie stwierdzona 3,4±1,8 między 2-4 r.życia 10,6±5,3 przed 2 r.życia dfs w wieku 4 lat kolonizacja
56 Propozycja D. Bratthall - obniżenie wskaźnika SIC do wartości 3 w grupie wysokiego narażenia na czynniki ryzyka choroby
57 Cele i zadania na 2015 rok ustalone na spotkaniu Krajowych Ekspertów w grudniu 2004 rokuzwiększenie do 60 odsetka dzieci 6-letnich bez próchnicy uzębienia obniżenie wskaźnika SiC do wartości 4 u dzieci letnich zwiększenie do 90 odsetka młodzieży 18-letniej z zachowanym pełnym uzębieniem zmniejszenie różnic między województwami w występowaniu i nasileniu próchnicy u dzieci i 12-letnich
58 Oprogramowanie dla gabinetów i przychodniNa rynku funkcjonuje ponad 60 programów do obsługi gabinetów i/lub przychodni Nie wszystkie zawierają klasyfikację ICD-9 i ICD-10 Większość wymaga wpisywania znacznych ilości „swobodnego tekstu” Tylko niektóre umożliwiają przechowywanie i przeglądanie zdjęć w formacie DICOM
59 Wnioski Oprogramowanie stosowane obecnie w gabinetach lekarzy rodzinnych nie daje możliwości dokładnej analizy procesów leczniczych oraz wykorzystania danych do tworzenia systemów wspomagania decyzji Zestawienia statystyczne uzyskiwane z przychodni są niepełne i nie umożliwiają analizy kosztów
60
61
62