1 Europejska Platforma Technologiczna „Food for Life” 7 Program Ramowy Unii Europejskiej dr inż. Eugeniusz K. Chyłek Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Przedstawiciel Polski w Stałym Komitecie ds. Badań Naukowych w Rolnictwie ( SCAR ) Komisji Europejskiej

2 W maju 2004 roku Polska stała się członkiem Unii Europejskiej i uczestnikiem jednolitego rynku, który obejmuje ponad 454 mln ludności. Nauka i środowisko naukowo-badawcze polski stały się uczestnikiem Europejskiej Przestrzeni Badawczej Mieszkańcy Polski, których jest 38,2 mln stanowią 8,4% ludności Wspólnej Europy. Jesteśmy liczącym się partnerem w wymianie handlowej. Pod względem wielkości zasobów użytków rolnych zajmujemy 3 miejsce w UE po Francji i Hiszpanii.

3 c.d. Jesteśmy coraz bardziej uznawanym producentem żywności, posiadamy obecnie jedne z najnowocześniejszych w Europie zakłady przetwórstwa rolno-spożywczego. Zachowanie naturalnego krajobrazu i warunków przyrodniczych na terenach wiejskich sprzyja rozwojowi produkcji żywności bezpiecznej oczekiwanej dzisiaj przez konsumentów Unii Europejskiej.

4 ! STRATEGIA LIZBOŃSKA A RZECZYWISTOŚĆ POLSKA GOSPODARKA NIE POSTRZEGAPOLSKIEJ NAUKI JAKO ATRAKCYJNEGO PARTNERA BRAK STYMULATORÓW SYSTEMOWYCH ZWIĘKSZAJĄCYCH ZAPOTRZEBOWANIE GOSPODARKI NA INNOWACJE INNOWACYJNOŚĆ POLSKIEJ GOSPODARKI STAJE SIĘ CORAZ BARDZIEJ ZALEŻNA OD IMPORTOWANYCH PATENTÓW, LICENCJI, TECHNOLOGII !

5 Cele 7. PR Tworzenie Europejskich Centrów Doskonałości.Tworzenie Platform Technologicznych. Stymulacja kreatywności w badaniach. Rozwój europejskiej infrastruktury badawczej. Poprawa koordynacji narodowych programów badawczych. co w konsekwencji powinno spowodować, by Europa stała się bardziej atrakcyjna dla najlepszych naukowców.

6 + 7.PR 2007 – 2013 Programy szczegółoweCooperation – Współpraca w badaniach (międzynarodowa współpraca w określonych dziedzinach tematycznych) Ideas – Frontier Research (ERC) (badania inspirowane przez naukowców oparte na inicjatywach środowiska badawczego) People – Potencjał ludzki (wspieranie indywidualnych naukowców) Capacities – Możliwości badawcze (wspieranie możliwości badawczych) + JRC (non-nuclear) – Wspólnotowe Centra Badawcze JRC (nuclear) – Wspólnotowe Centra Badawcze Euratom (Europejska Wspólnota Energii Atomowej)

7 Programy szczegółowe Cooperation – Współpraca w badaniach 32.3Budżet (mld €) Cooperation – Współpraca w badaniach Ideas – Frontier research People – Potencjał ludzki Capacities – Możliwości badawcze JRC (non-nuclear) JRC (nuclear) Euratom 32.3 7.5 4.6 4.2 1.7 0.75 3.3

8 7.PR 2007 – 2013 Program szczegółowy - Cooperation9 obszarów tematycznych 1. Zdrowie - 6,058 mld Euro 2. Żywność, rolnictwo i biotechnologia - 1,935 mld Euro 3. Technologie informacyjne i komunikacyjne - 9,1 mld Euro 4. Nanonauki, nanotechnologie, materiały i nowe procesy prod. – 3,5 mld Euro 5. Energia – 2,3 mld Euro 6. Środowisko (łącznie ze zmianami klimatycznymi)- 1,9 mld Euro 7. Transport (łącznie z aeronautyką) – 4,2 mld Euro 8. Nauki społeczno-ekonomiczne i humanistyczne – 0,6 mld Euro 9. Bezpieczeństwo i przestrzeń kosmiczna – 2,8 mld Euro

9 7.PR (2007-2013): Proponowana struktura7.Program Ramowy UE Program szczegółowy „Cooperation” „ Żywność, rolnictwo i biotechnologia “ Roczne Programy Pracy Program Ramowy zaproponowany przez KE 6 kwietnia 2005 Programy szczegółowe zaproponowane przez KE 21 września 2005

10 Żywność, rolnictwo i biotechnologiaBudowa europejskiej bio-gospodarki opartej na wiedzy* (Knowledge Based Bio-Economy – KBBE) poprzez połączenie nauki, przemysłu i innych zainteresowanych stron w celu wykorzystania nowych i powstających możliwości badawczych zajmujących się wyzwaniami natury społecznej i ekonomicznej *termin „bio-gospodarka” obejmuje wszystkie sektory gospodarki i przemysł związany z rolnictwem, żywnością, rybołówstwem, leśnictwem, itp - wytwarzające, zarządzające lub w jakikolwiek inny sposób wykorzystujące zasoby biologiczne oraz pokrewne sektory związane z usługami, i obsługą konsumenta.

11 Platformy Technologiczne są to formy organizacyjne grupujące najważniejsze publiczne i prywatne instytucje odpowiedzialne za rozwój technologiczny, wspierające działania związane z Europejską Inicjatywą dla Rozwoju. ( definicja Rady Europy z wiosny 2003 r.) Cele i zasady działania Platform Technologicznych są określone w dokumencie roboczym Komisji Europejskiej „Technology Platforms - from Definition to Implementation of a Common Research Agenda”, DG Research, 2004 (www.cordis.lu/technology-platforms/).

12 Obszary oddziaływania Platformy Technologicznej „Food for Life”Żywność, rolnictwo i biotechnologia Działanie 1 - Zrównoważona produkcja i zarządzanie zasobami biologicznymi środowiska lądowego, leśnego i wodnego Działanie 2 - „Od stołu do gospodarstwa”: żywność, zdrowie i dobre samopoczucie Działanie 3 - Nauki o życiu i biotechnologia na rzecz zrównoważonych produktów i procesów

13 Główne zadania Platformy Technologicznej „Food for Life”żywność i zdrowie / food and health / jakość żywności i procesy wytwórcze / food quality and manufacturing / żywność i konsument / food and consumer / bezpieczeństwo żywności / food safety / zrównoważony rozwój produkcji żywności / sustainable food production / zarządzanie łańcuchem żywnościowym / food chain management ) komunikacja, szkolenia i transfer technologii / communication, training and technology transfer /

14 Działanie 1: Zrównoważona produkcja i zarządzanie zasobami biologicznymi środowiska lądowego, leśnego i wodnego umożliwienie badań w zakresie nauk rolniczych, wykorzystywanie bioróżnorodności łącznie z tzw. technologiami „omika”, takimi jak genomika, proteomika, metabolomika, ulepszone rośliny uprawne i systemy produkcyjne łącznie z rolnictwem ekologicznym, programami produkcji wysokiej jakości oraz wpływem organizmów genetycznie zmodyfikowanych (GMO) dobrostan zwierząt, ich hodowla i produkcja zrównoważone i konkurencyjne rybołówstwo oraz akwakultura ochrona, zarządzanie i wykorzystywanie żywych zasobów

15 Działanie 2: „Od stołu do gospodarstwa”: żywność, zdrowie i dobre samopoczuciespołeczne, przemysłowe i zdrowotne aspekty żywności i paszy, żywienie, choroby i zaburzenia pochodzenia żywieniowego, innowacyjne technologie obróbki żywności i paszy (łącznie z pakowaniem) podnoszenie chemicznej i mikrobiologicznej jakości i bezpieczeństwa żywności, napojów i paszy integralność (i kontrole) łańcucha pokarmowego koncepcja ogólnego łańcucha pokarmowego (obejmującego również żywność pochodzenia morskiego) możliwość odtworzenia historii produktu

16 Działanie 3: Nauki o życiu i biotechnologia na rzecz zrównoważonych produktów i procesówulepszone rośliny uprawne, pasze, produkty pochodzenia morskiego i biomasa (łącznie z zasobami morskimi) w tym na rzecz energii, środowiska oraz wytarzanie produktów o wysokiej wartości dodanej, biokataliza leśnictwo oraz produkty i procesy leśne ochrona środowiskowa i czystości procesów przetwarzania

17 1. Zabezpieczenie wsparcia naukowego dla polskiej gospodarki, Misja nauki na rzecz realizacji programów badawczych w ramach Platformy Technologicznej „Food for Life” 1. Zabezpieczenie wsparcia naukowego dla polskiej gospodarki, w tym zwłaszcza dla sektora rolno-spożywczego i obszarów wiejskich, poprzez przygotowywanie najnowszych rozwiązań technologicznych, technicznych i organizacyjnych oraz współudział we wdrażanie innowacji . 2. Współpraca międzynarodowa na rzecz realizacji założeń Strategii Lizbońskiej

18 Realizacja misji nauki poprzez:- tworzenie i przekształcanie wiedzy w bardziej przyjazną i przystosowaną do praktycznego użytku, - wprowadzanie rozwiązań dostosowujących osiągnięcia naukowe do praktyki z uwzględnieniem uwarunkowań środowiskowych, - dostarczanie tzw. outsourcingu, tj. zaopatrywania się przez producentów płodów rolnych i przedsiębiorstwa sektora rolno-spożywczego w know-how, - spełnianie roli doradztwa naukowego wspierającego działalność służb publicznych.

19 JBR Instytuty środka, łącznikWDROŻENIA W PRZEDSIĘBIORSTWACH Sektora rolno-spożywczego Europejska Platforma Technologiczna „Food for Life” spełnić powinna funkcję łącznika między nauką obejmującą badania poznawcze, a praktycznym wykorzystaniem wyników badań JBR Instytuty środka, łącznik między nauką obejmującą badania poznawcze, a praktycznym wykorzystaniem wyników badań = działalność rozwojowa ściśle związana z pracami badawczymi. BADANIA APLIKACYJNE BADANIA POZNAWCZE Prace rozwojowe Jednostki Badawczo-Rozwojowe Uczelnie wyższe, Instytuty PAN

20 Wysokość dofinansowania – propozycja dla 7 PRdziałania badawczo-rozwojowe lub innowacyjne – do 50% (ale dla organizacji publicznych non-profit, szkół średnich i wyższych, instytucji badawczych i MŚP do 75%) działania wdrożeniowe – do 50% działania koordynujące, wspomagające – do 100% zarządzanie – do 100%

21 Modele rozliczania kosztów – propozycjaPrzewiduje się eliminację modeli rozliczania kosztów, jakie występowały w poprzednich Programach Ramowych Wszystkie jednostki miałyby się rozliczać według podobnych zasad. możliwość rozliczania kosztów pośrednich za pomocą stawki procentowej stworzenie możliwości dla organizacji publicznych non-profit, szkół średnich i wyższych oraz instytucji badawczych, które nie są w stanie prawidłowo wyliczyć swoich kosztów pośrednich w sposób rzeczywisty, uproszczonego sposobu wyliczania kosztów pośrednich

22 Konferencja z inicjatywy Dyrektoriatu Badań (DG RTD) Komisji EuropejskiejPodsumowanie dotychczasowych prac w ramach Platformy Technologicznej „Food for Life” z zakresu: formom wsparcia rozwoju zrównoważonych metod produkcji w sektorze rolno-spożywczym, rozwoju przedsiębiorczości w sektorze rolno-spożywczym w Europie, ułatwienia konsumentowi wyboru żywności prozdrowotnej , zmian regulacji prawnych i polityki wobec żywności na poziomie narodowym i regionalnym, współpracy na rzecz zrównoważonego rozwoju w Europie, promocji programu „fork to farm” oraz wartości dodanej w łańcuchu żywnościowym.

23 Tymczasowy plan pracy KE, PE, RE – 7.PR2006 PE – pierwsze czytanie zasad PR PE – pierwsze czytanie programów szczegółowych PE – drugie czytanie zasad PR grudzień RE i PE – przyjęcie PR i zasad grudzień RE – przyjęcie programów szczegółowych grudzień KE – Przyjęcie programów pracy i niezbędnych materiałów grudzień KE – publikacja pierwszego konkursu 2007 marzec Konferencja inaugurująca 7.PR w Brukseli

24 poprawa warunków realizacji badańReasumując stwierdzić należy, że priorytetem polityki rolnej oraz polityki naukowo-technicznej powinna być poprawa warunków realizacji badań i wdrażania innowacji poprzez aktywne uczestnictwo w 7 PR i Platfoermach Technologficznych co zgodnie z założeniami Strategii Lizbońskiej przyczynić się powinno do efektywnej modernizacji rolnictwa i obszarów wiejskich w Polsce

25 Polska Platforma Technologiczna Żywnościw styczniu 2005 r. podpisano porozumienie o utworzeniu Polskiej Platformy Technologicznej „Żywność”. platforma ta ma charakter otwarty; jest gwarantem przyszłego rozwoju; będzie oddziaływała na sposób wykorzystania Europejskiego Funduszu Rolnego dla Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) na lata w ramach programu PROW.

26 Program PROW i jego celepoprawa konkurencyjności gospodarstw rolnych poprzez ich restrukturyzację, poprawa stanu środowiska oraz krajobrazu poprzez racjonalną gospodarkę ziemią, poprawa warunków życia ludności wiejskiej i promocja dywersyfikacji działalności gospodarczej.

27 Rozszerzenie zakresu PROWwprowadzenie nowego działania pt.: Współpraca na rzecz wsparcia procesów wdrażania nowych produktów, procesów i technologii w sektorze rolnym i żywnościowym oraz w sektorze leśnym Podstawa prawna Art. 20 pkt b) ppkt iv) i Art. 29 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFFROW) (Dz. Urz. UE L 277, str. 1 z ).

28 Cel działania Wzmocnienie konkurencyjności sektora rolnego na rynku i sektora przemysłu rolno-spożywczego poprzez rozpowszechnianie innowacyjnych metod we wprowadzaniu nowych produktów, procesów i technologii. Wspierana będzie w kwotach od 50 tys Euro do tys Euro współpraca pomiędzy placówkami badawczymi, zakładami przemysłu spożywczego, producentami produkcji rolniczej oraz innymi podmiotami.

29 Struktura organizacji nauk rolniczych w PolsceMinisterstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Zaplecze badawczo-rozwojowe dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego Polska Akademia Nauk Inne Resorty

30 Zaplecze badawczo-rozwojowe dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskichJBR-y nadzorowane przez MRiRW 20 Wyższe uczelnie nadzorowane przez MNiSzW 9 z 47 wydz. JBR-y podległe innym resortom 17 Placówki naukowe PAN – podległe V Wydz. PAN 9

31 Zestawienie pracowników zaplecza badawczo-rozwojowego dla rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich

32 upowszechniania i wdrażania wyników badań do praktyki.Koordynacja nauki Zaplecze naukowo-badawcze resortu rolnictwa powinno być koordynowane przez jednostkę organizacyjną administracji rządowej - - Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi przy współudziale Rady Badań Rolniczych i Innowacji (Wdrożeń) Podstawowym zadaniem dla wymienionych podmiotów powinno być wspólne opracowanie skutecznego - prawnie usankcjonowanego systemu upowszechniania i wdrażania wyników badań do praktyki.

33 Dziękuję za uwagę