1 Interpolacja Cel interpolacjiZnalezienie funkcji odpowiedniej klasy przechodzącej przez dany zestaw punktów (węzłów) w przestrzeni dwu- lub więcej wymiarowej. Rodzaje interpolacji: Interpolacja wielomianami Interpolacja funkcjami wymiernymi Interpolacja funkcjami trygonometrycznymi Interpolacja funkcjami sklejanymi

2 Zastosowania interpolacjiSzacowanie określonych wielkości w punktach pośrednich. Prowadzenie gładkich krzywych lub powierzchni przez punkty pomiarowe lub z symulacji (funkcje sklejane). Algorytmy numeryczne, np.: Znajdowanie miejsc zerowych funkcji Uzbieżnianie procesów iteracyjnych (np. SCF) Różniczkowanie i całkowanie numeryczne.

3 Zagadnienie interpolacyjneW przedziale [a,b] dane są węzły x0=a; x1, x2,..., xn=b takie że f(x0)=y0, f(x1)=y1, f(x2)=y2,..., f(xn)=yn Należy znaleźć funkcję interpolującą F która w węzłach przyjmuje takie same wartości jak f. y f(x2) f(xk) f(xn) f(x1) f(x0) x0 x1 x2 xk xn x

4 Interpolacja wielomianowaInterpolacja trygonometryczna Interpolacja wymierna Interpolacja funkcjami sklejanymi (spline) Interpolacja Hermite’a: interpolacja wielomianowa, w której oprócz zadanych wartości funkcji w węzłach są zadane wartości pochodnych do rzędu m włącznie (m>0).

5 Wzór interpolacyjny Lagrange’a

6

7 Lk(x) jest wielomianem stopnia co najwyżej nZatem

8 Przypadek węzłów równoodległych

9 Przykład: równanie prostej przechodzącej przez 2 punktyx0 x1

10 Schemat Aitkena interpolacji wielomianowej Lagrange’a

11 Kolejność obliczania wielomianów w schemacie Aitkena

12 Oszacowanie błędu wzoru interpolacyjnegoUwaga! Wyższy stopień wielomianu interpolacyjnego (więcej węzłów) wcale nie musi oznaczać poprawy jakości interpolacji. Przykładem negatywnym jest interpolowanie funkcji y=|x| lub y=1/(1+ax2). Wręcz przeciwnie: im niższy stopień wielomianu tym bezpieczniej.

13 Wzór interpolacyjny NewtonaIlorazy różnicowe

14 Schemat obliczania ilorazów różnicowych

15

16 Przypadek węzłów równoodległychx1-x0=x2-x1=..=xn-xn-1=h Definiujemy różnice progresywne funkcji rzędu 1, 2,..., n

17 Wzór interpolacyjny Newtona dla węzłów równoodległych

18 Interpolacja funkcjami wymiernymi

19 Definiujemy odwrotne ilorazy różnicoweWtedy wymierną funkcję interpolacyjną można przedstawić w postaci następującego ułamka ciągłego

20 Ułamek ciągły można zwinąć do ilorazu wielomianów wyliczając Pk(x) i Qj(x) w następujący sposób

21 Interpolacja funkcjami sklejanymi(x2,y2) (xn-1,yn-1) (xn,yn) (x1,y1) P2(x) P1(x) Pn-1(x) (x0,y0) P0(x) a=x0 x1 x2 xn-1 xn=b x

22 Funkcje sklejane stopnia trzeciegoS jest klasy C2 w [a,b] S jest wielomianem trzeciego stopnia w każdym podprzedziale [xi,xi+1], i=0,1,...,n-1 S interpoluje f, tj. S(xi)=yi, i=0,1,...,n-1 Dla xb S jest reprezentowana przez styczną do S w punktach odpowiednio x=a i x=b (czyli druga pochodna poza przedziałem interpolacji znika); są to tzw. naturalne funkcje sklejane.

23 Ogólna postać funkcji sklejanych stopnia trzeciegoWarunki wynikające z 1.-3.

24 Algorytm znajdowania funkcji sklejanych stopnia trzeciego

25

26

27 Interpolacja Lagrange’a w dwóch wymiarach… yn x0 f00 f01 f0n x1 f10 f11 f1n xm fm0 fm1 fmn

28