1 Kobiety w biznesie dr Małgorzata Starczewska-KrzysztoszekNa podstawie badania „Monitoring kondycji sektora małych i średnich przedsiębiorstw”, 2007 i PKPP Lewiatan oraz ankiety przeprowadzonej w czasie panelu „Kobiety w biznesie” (Kongres Kobiet, czerwca 2009 r.) dr Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek Polska Konfederacja Pracodawców Prywatnych Lewiatan Warszawa, 15 lipca 2009

2 Czym charakteryzuje się, wg badaczy, przedsiębiorczość kobieca ?Konicznością łączenia obowiązków rodzinnych i zawodowych Efekt: (1) Działanie w obszarach, które pozwalają na niepełne zaangażowanie się w firmie; (2) Działanie na niewielką skalę Własna firma traktowana jest przez kobiety jako miejsca pracy (brak ofert na rynku pracy), a nie jako realizacja pomysłów Efekt: Brak nastawienia na realizację celów ekonomicznych, brak dążenia do wzrostu Mniejszą pewnością siebie Efekt: brak wykorzystywania okazji Awersją do ryzyka Efekt: Awersja do korzystania z finansowania zewnętrznego Umiejętnością budowania relacji z ludźmi Wykorzystywaniem (także) intuicji w działalności gospodarczej Źródło: Julita Wasilczuk, Uwarunkowania prowadzenia firm przez kobiety. Elementy teorii i praktyki.

3 Wg przedsiębiorczyń najważniejszym powodem dla którego kobiety decydują się na założenie własnej firmy jest chęć realizacji własnych pomysłów i marzeń. Źródło: Ankieta przygotowana i przeprowadzona przez M.Starczewską-Krzysztoszek w trakcie trwania panelu „Kobiety w biznesie”, Kongres Kobiet, (ankietowane 400 pań)

4 Na ich zawodowe wybory ma wpływ konieczność łączenia obowiązków rodzinnych i zawodowych...Źródło: Ankieta przygotowana i przeprowadzona przez M.Starczewską-Krzysztoszek w trakcie trwania panelu „Kobiety w biznesie”, Kongres Kobiet, (ankietowane 400 pań)

5 … oraz stereotypy kulturowe.} 27,9 } 40,9 Źródło: Ankieta przygotowana i przeprowadzona przez M.Starczewską-Krzysztoszek w trakcie trwania panelu „Kobiety w biznesie”, Kongres Kobiet, (ankietowane 400 pań)

6 Koniczność łączenia obowiązków rodzinnych i zawodowych ?Czy przedsiębiorczość kobiecą cechuje Koniczność łączenia obowiązków rodzinnych i zawodowych ? A efektem jest: Działanie w obszarach, które pozwalają na niepełne zaangażowanie się w firmie ? Działanie na niewielką skalę ?

7 Własność i zarządzanie należy w ponad 50% firm do mężczyzn.Przedsiębiorstwa, w których własność i zarządzanie jest w rękach kobiet stanowią ponad 20% firm. Własność i zarządzanie należy w ponad 50% firm do mężczyzn. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2007 i 2008, PKPP Lewiatan

8 Firmy „kobiece” to w większym stopniu niż firmy „męskie” mikroprzedsiębiorstwa. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

9 Firmy „kobiece” dominują w usługach – w handlu oraz w obsłudze nieruchomości i usługach związanych z obsługą działalności gospodarczej. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

10 Czy przedsiębiorczość kobiecą cechujeTraktowanie własnej firmy jako miejsca pracy (efekt braku ofert na rynku pracy), a nie jako realizacji pomysłów ? A efektem jest: Brak nastawienia na realizację celów ekonomicznych, brak dążenia do wzrostu ?

11 Firmy „kobiece” są nastawione na realizacjęcelów ekonomicznych, ale wolą zwiększać rentowność niż skalę działania. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

12 Wolą także modernizować się niż zwiększać możliwości produkcyjne (a tym samym także skalę działania). Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

13 Mniejsza pewność siebie ?Czy przedsiębiorczość kobiecą cechuje Mniejsza pewność siebie ? A efektem jest: Brak wykorzystywania okazji ?

14 a firmy „kobiece” zwiększają to zainteresowanie.W okresie dobrej koniunktury firmy „męskie” ograniczają zainteresowanie innowacyjnością, a firmy „kobiece” zwiększają to zainteresowanie. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2007, PKPP Lewiatan

15 Więcej firm „kobiecych” posiada własne wynalazkii chroni je patentami. Chętniej też, niż firmy „męskie”, sięgają one po kupno patentów. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2007 i 2008, PKPP Lewiatan

16 Awersja do ryzyka ? Awersja do korzystania z finansowaniaCzy przedsiębiorczość kobiecą cechuje Awersja do ryzyka ? A efektem jest: Awersja do korzystania z finansowania zewnętrznego ?

17 Awersja do ryzyka w firmach kobiecych jest silniejsza niż w firmach „męskich”.Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

18 W firmach kobiecych w większym stopniu stosowana jest zachowawcza strategia finansowania działalności i rozwoju. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

19 Umiejętność budowania relacji z ludźmi ?Czy przedsiębiorczość kobiecą cechuje Umiejętność budowania relacji z ludźmi ?

20 Firmy „kobiece” budują relacje z klientami – to jeden z trzech priorytetów w budowaniu pozycji konkurencyjnej. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

21 Kobiety mają większe zaufanie do konkurentówna rynku ! Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2007, PKPP Lewiatan

22 Może dlatego rzadziej stykają się z korupcją i uważają, że problem staje się coraz mniejszy ! Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP”, 2007, 2008, PKPP Lewiatan

23 Wykorzystywanie (także) intuicji w działalności gospodarczej ?Czy przedsiębiorczość kobiecą cechuje Wykorzystywanie (także) intuicji w działalności gospodarczej ?

24 Kobiety potrzebują doradztwa przy budowaniu strategiiKobiety potrzebują doradztwa przy budowaniu strategii. Natomiast starają się mieć dość szeroką wiedzę o wszystkich obszarach działania firmy. Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

25 Kobiety nie są tak otwarte na zmiany jak mężczyźni.Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2008, PKPP Lewiatan

26 I ciągle budują swoją pozycję konkurencyjną przede wszystkim na cenie.Źródło: Badanie „Monitoring kondycji sektora MŚP” 2007, 2008, PKPP Lewiatan

27 Przedsiebiorczości kobiecej pomogłoby, tak jak firmom „męskim” obniżenie pozapłaacowych kosztów pracy, ale przede wszystkim potrzebują … sieci wzajemnych kontaktów biznesowych Źródło: Ankieta przygotowana i przeprowadzona przez M.Starczewską-Krzysztoszek w trakcie trwania panelu „Kobiety w biznesie”, Kongres Kobiet, (ankietowane 400 pań)

28 Najważniejsze w punktu możliwości rozwoju przedsiębiorczości kobiecej jest także:Wprowadzenie do programu nauczania (w gimnazjach i liceach) praktycznych lekcji przedsiębiorczości Profesjonalna edukacja genderowa w szkołach Stworzenie warunków (ułatwień) do zakładania żłobków i przedszkoli, które opiekowałyby się w sposób profesjonalny małą liczbą dzieci Zwolnienie osób fizycznych z płacenia składek na ubezpieczenia społeczne za osoby zatrudniane do opieki nad dziećmi Zrównanie praw do zasiłku macierzyńskiego kobiet prowadzących działalność gospodarczą z prawami kobiet zatrudnionych na umowę o pracę Wprowadzenie do prawa pracy na stałe elastycznych form zatrudnienia i elastycznego czasu pracy Stworzenie funduszu poręczeń i gwarancji dla mikroprzedsiębiorstw, których właścicielkami są kobiety

29 Dziękuję.