1 Konwersja złotego na euroRynek walutowy

2 Plan wykładu Konsekwencje konwersjiFunkcjonowanie PLN w ERM II- kurs równowagi PLN Integracja rynków finansowych jako konsekwencja konwersji Rynek walutowy

3 Konsekwencje konwersjiZ punktu widzenia gospodarki realnej-skala makro- i mikroekonomiczna Z punktu widzenia rynków finansowych Rynek walutowy

4 Skala makroekonomicznaDługookresowe tendencje jako skutek integracji gospodarczej i politycznej Wzrost wiarygodności polityki gospodarczej Rynek walutowy

5 Skala mikroekonomicznaWarunki prowadzenia działalności gospodarczej Eliminacja ryzyka kursowego oraz kosztów wymiany waluty Rynek walutowy

6 Skutki z punktu widzenia rynków finansowychObniżenie premii za ryzyko papierów wartościowych denominowanych w PLN Integracja rynku finansowego Ułatwiony dostęp do zagranicznych oszczędności Możliwość szerszej geograficznej dywersyfikacji ryzyka Rynek walutowy

7 Wymogi konwersji Spełnienie kryteriów z MaastrichtKwestia uczestnictwa PLN w ERM II Rynek walutowy

8 Kwestia uczestnictwa PLN w ERM IIKonieczność ustalenia parytetu centralnego Znaczne wahania KW PLN Ryzyko ataków spekulacyjnych Rynek walutowy

9 Nominalny kurs złotego względem euro w latach 1998-2006Źródło: Convergence report 2008, ECB, Frankfurt am Main, 2008, s. 164 Rynek walutowy

10 Nominalny kurs złotego względem euro w okresie referencyjnym kwiecień 2008- kwiecień 2010Źródło: Convergence report 2008, ECB, Frankfurt am Main, 2008, s. 164 Rynek walutowy

11 Konieczność ustalenia parytetu centralnegoKurs równowagi PLN Metody wyznaczania Wyniki badań empirycznych Rynek walutowy

12 Kurs równowagi PLN Modele kursu równowagi oparte na PPPKW równowagi oparty na modelu napływu kapitału KW równowagi oparty na efekcie B-S Kurs równowagi oparty na teorii behawioralnej Kurs równowagi fundamentalnej Model NATREX Rynek walutowy

13 Kurs równowagi PLN Model FEER- kurs równowagi fundamentalnejModele równowagi ogólnej Uwzględnienie wielu cech gospodarki Złożony model strukturalny Konieczność uwzględnienia procesu konwergencji Rynek walutowy

14 Model FEER dla PLN względem EURŹródło: M. Rubaszek, Economic convergence and the fundamental equilibrium exchange rate in Poland, Bank i Kredyt 40, NBP, Warszawa 2009 Rynek walutowy

15 Kurs równowagi PLN Model NATREXZarówno równowaga w sensie strumieniowym i zasobowym Mniej normatywny niż FEER Perspektywa długo i średniookresowa Rynek walutowy

16 Wyniki badań empirycznychPrzegląd badań – Borowski (2005) Szacunki kursu równowagi PLN bardzo rozbieżne Kwestia założenia elastyczności salda bilansu obrotów bieżacych na zmiany KW Rynek walutowy

17 Wyniki badań empirycznychRubaszek 2009 Model FEER jako komplementarny do BEER Aprecjacja KW równowagi PLN z uwagi na proces konwergencji Rynek walutowy

18 Wybór parytetu centralnego- wnioskiKonieczność uwzględnienia tendencji aprecjacji KW PLN Efekt Balassy-Samuelsona Skutki niedowartościowania vs. przewartościowania KW centralnego Rynek walutowy

19 Wybór parytetu centralnego- wnioskiTraktat z Maastricht - możliwa rewaluacja brak możliwości dewaluacji w ERM II Poziom parytetu centralnego a antycykliczna polityka gospodarcza Rynek walutowy

20 ERM II a ryzyko ataków spekulacyjnychZmiana systemu KW Rola oczekiwań Szeroki przedział wahań kursu walutowego w ERM II Rynek walutowy

21 ERM II a ryzyko ataków spekulacyjnychNiemożliwa triada celów Poziom nominalnych i realnych stóp procentowych – czynnik napływu kapitału Doświadczenia innych krajów –duże dewaluacje Rynek walutowy

22 ERM II a polityka pieniężnaKonieczność zmiany strategii polityki pieniężnej??? Kwestia kształtowania oczekiwań Rynek walutowy

23 Integracja rynków finansowychStan, w którym wszyscy uczestnicy rynku finansowego mają równy dostęp do niego a ich działalność podlega jednolitym zasadom Rynek walutowy

24 Integracja rynków finansowychHomogeniczne oczekiwania premii za ryzyko Prawo jednej ceny Identyczne papiery wartościowe denominowane w różnych walutach dają taką samą stopę zwrotu Rynek walutowy

25 Integracja rynków finansowych- miernikiMierniki cenowe Mierniki strumieniowe Rynek walutowy

26 Mierniki cenowe Różnice w cenach papierów wartościowychRóżnice długoterminowych stóp procentowych Korelacja stóp zwrotu poszczegówlnych instrumentów Rynek walutowy

27 Mierniki strumienioweMiędzynarodowa pozycja inwestycyjna Relacja aktywów i zobowiązań w danym segmencie rynku finansowego Rynek walutowy

28 Różnice długoterminowych stóp procentowych1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 Belgium 0,04 0,09 0,15 0,13 0,08 0,03 0,01 0,12 Germany 0,14 0,17 0,18 0,2 0,07 0,1 0,32 0,59 Ireland 0,05 0,23 1,42 Greece 3,77 1,64 0,66 0,3 0,21 0,5 1,36 Spain 0,02 0,06 France 0,16 Italy 0,19 0,11 0,38 Luxembourg 0,24 0,31 0,42 Netherlands Austria Portugal 0,22 0,4 Finland Rynek walutowy

29 Międzynarodowa pozycja inwestycyjna1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 Belgium 5,2611 5,3302 4,8504 4,8644 5,5948 7,524 8,9026 8,897 10,417 13,079 11,199 Germany 1,9321 2,3843 2,7222 2,8641 2,801 2,9068 3,0548 3,4359 3,6585 3,8491 3,7009 Ireland 4,7002 11,476 12,874 12,859 15,175 20,07 23,96 25,02 30,29 34,844 33,929 Greece 0,8221 0,8728 0,8153 0,8225 1,074 1,4216 1,6804 1,7651 2,1346 2,8137 2,698 Spain 1,2342 1,3409 1,4811 1,4507 1,7332 2,2593 2,6433 2,5944 3,1555 3,6602 3,5096 France 1,2731 1,6101 1,7664 1,8516 1,5573 1,6945 1,8741 2,2386 2,4839 2,5808 2,2278 Italy 1,7185 1,6599 1,7348 1,6763 1,582 1,652 1,7178 1,9698 2,0697 2,047 1,9992 Netherlands 4,8261 5,0872 4,9764 5,1231 6,0064 7,8057 8,8148 8,6419 10,13 11,815 10,077 Austria 2,074 2,2648 2,4319 2,5172 2,924 3,6646 4,3534 4,9593 6,0864 7,3627 6,9511 Portugal 1,8977 1,7543 1,9374 2,0404 2,4649 3,2301 3,6771 3,3263 3,9215 4,5538 4,1531 Finland 2,3404 3,5732 3,5997 3,0744 3,1937 4,3285 4,8672 4,6643 5,5359 6,3825 6,0159 Rynek walutowy

30 Integracja rynków finansowych- wnioskiZróżnicowanie mierników w krajach strefy euro Rola cech strukturalnych gospodarki??? Rola stopnia rozwoju narodowych rynków finansowych??? Rola stopnia konwergencji realnej??? Rynek walutowy

31 Przykład Hiszpanii Długoterminowe nominalne stopy procentowe w strefie euro oraz w Hiszpanii w latach Źródło: Opracowanie własne na podstawie bazy danych Ameco, dane Komisji Europejskiej. Rynek walutowy

32 Przykład Hiszpanii Długoterminowe nominalne stopy procentowe w strefie euro oraz w Hiszpanii w latach Źródło: Opracowanie własne na podstawie bazy danych Ameco, dane Komisji Europejskiej Rynek walutowy

33 Przykład Hiszpanii Obniżenie premii za ryzyko Ekspansja kredytowaPęknięcie bańki na rynku bankowym Rynek walutowy

34 Przykład Hiszpanii Wpływ na sferę realnąBrak antycyklicznej polityki pieniężnej Rola nadzoru bankowego Rynek walutowy

35 Przykład Hiszpanii Czy integracja finansowa wpłynęła negatywnie na sferę realną gospodarki? Rynek walutowy

36 Integracja rynków finansowych- wnioskiWarunki uzyskania korzyści z integracji finansowej Rola antycyklicznej polityki gospdarczej Rola instytucji i regulacji „Wielkości progowe” Rynek walutowy

37 Podsumowanie Konsekwencje konwersji dla sfery realneji dla rynków finansowych Konsekwencje obniżenia premii za ryzyko Integracja finansowa Rynek walutowy

38 Podsumowanie Kwestia udziału PLN w ERM IIParytet centralny- konieczność uwzględnienia trendu aprecjacji Ryzyko ataków spekulacyjnych- kwestia przedziału wahań Rynek walutowy

39 Literatura J. Borowski, A. Czogała, A. Czyżewski, Looking forward towards the ERM II central parity: the case of Poland., Économie Internationale vol. 102 M. Rubaszek, Economic convergence and the fundamental equilibrium exchange rate in Poland, Bank i Kredyt 40, NBP, Warszawa 2009 K. Adam, T. Jappelli, A. Menichini, M. Padula, M. Pagano, Analyse, Compare and Apply Alternative Indicators and Monitoring Methodologies to Measure the Evolution of Capital Market Integration in the European Union, Centre for Studies in Economics and Finance, 2002 A. Federici, F. Caprioli, Financial development and growth: An empirical analysis ,Economic Modelling, Volume 26, Issue 2, March 2009 Rynek walutowy