1 Open AGH i inne platformy Otwartych Zasobów AkademickichKarolina Grodecka Centrum e-Learningu AGH

2 Materiały, które są publicznie dostępne w Internecie, opublikowane wraz z prawem do dalszego wykorzystania i rozwijane w otwarty sposób Ikony z Open ClipArt Libraray

3 używaj/ kopiuj/ zmieniaj/ twórzŹródło:

4 Publikacje o otwartym dostępie są zwykle określane mianem publikacji badawczych z jakiegoś powodu udostępnionych na wolnej licencji. OZE odnoszą się do materiałów edukacyjnych i szkoleniowych udostępnionych również na takowej licencji. Jasne jest, że szczególnie w przypadku szkolnictwa wyższego te dwa pojęcia się zazębiają, gdyż publikacje naukowe stanowią znaczną część ogólnie rozumianego zestawu literatury przedmiotu, z którą muszą zapoznać się studenci chcący ukończyć ten etap kształcenia, szczególnie jeśli chodzi o studia podyplomowe i doktoranckie. Mimo tych podobieństw, warto jest te dwa pojęcia rozgraniczyć, gdyż pozwala to na prowadzenie bardziej szczegółowej dyskusji i przygotowywanie znacznie bardziej szczegółowych planów definiujących, jakie rodzaje otwartych licencji są najodpowiedniejsze do określonych zasobów. dziel się

5 piramida otwartości Piramida otwartości na podstawie wykresu. Aut. Karolina Grodecka, dostępne na licencji CC BY-SA, 2011,

6 Kryteria doboru platformy dla OZEpotrzeby pracowników-autorów CEL kompetencje informatyczne autorów oczekiwania autorów komunikacja ocenianie zasobów przez społeczność recenzowanie stabilność narzędzia istniejąca na uczelni infrastruktura wsparcie administratorów liczba użytkowników

7 Modele udostępniania OZEwspieranie samodzielnego uczenia się / szerszy dostęp do treści dydaktycznych, etc. (MIT, OpenAGH) wspieranie uczenia się w społecznościach (OpenLearn UK, Peer2Peer University) wspieranie (współ)tworzenia treści (WikiEducator, WikiBooks, Wikiversity, Curriki, Connexions)

8 WIKI przejrzystość, jednolitość formatu i wyglądu treści = spójna struktura otwarty kod źródłowy = łatwe dostosowanie do potrzeb autorów dostępność treści dla osób niewidomych i niedowidzących Wikimedia Commons - baza zasobów multimedialnych na wolnych licencjach czy Wikiversity - platforma OZE dla naukowców, studentów, badaczy Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki UW - dla studentów kierunku matematyka, CC BY-NC-ND, w 4 formatach - HTML, MathML, do wydruku PDF, slajdy PDF Wydział Fizyki UW - zasoby dla studentów fizyki,biologii i medycyny, CC BY-SA

9 eduCommons tworzone w ramach OpenCourseWare Consortium przez Uniwersytet Utah 40 uniwersytetów z całego świata, które dzielą się zasobami dydaktycznymi swoich pracowników dedykowane dla OZE kompatybilny z innymi narzędziami, eksportu i importu kopii zasobów do / i z innych platform, np. Moodle elementy: opis kursu, wymagania techniczne, osoba prowadząca, sylabus, harmonogram, dodatkowa literatura, zadania, narzędzia, egzamin, wykłady wideo Uniwersytet Stanowy Utah,100 kursów na licencji Creative Commons BY-NC-SA

10 MOODLE platforma e-learningowa open source ułatwiająca tworzenie, prowadzenie i administrowanie kursami edukacyjnymi 40 tys. placówek w blisko 200 krajach, przez ponad 20 milionów osób także kanał dystrybucji dla twórców otwartych zasobów akademickich OpenLearn Open University UK wdrożył platformę Moodle jako otwarte środowisko pracy i komunikacji studentów, fragmenty lub całymi otwartymi kursami online, CC BY-NC-SA LabSpace udostępnił otwarte środowisko eksperymentowania

11 open.agh.edu.pl

12 Open AGH pierwsze w Polsce uczelniane repozytorium Otwartych Zasobów Edukacyjnych około 100 materiałów godzin nauki całe kursy / podręczniki / ćwiczenia / skrypty uczelniane / jak i pojedyncze teksty / grafiki / symulacje / konspekty kursów / nagrania audio i wideo itp. materiały przygotowane przez wykładowców, doktorantów i najlepszych studentów AGH (konkurs Notatki w Internecie) średnio około 1000 osób dziennie

13 Open AGH: Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Na tych samych warunkach 3.0 Polska Można: dowolnie wykorzystywać, kopiować, rozpowszechniać i adaptować Warunek: niekomercyjne wykorzystanie zasobów oraz w przypadku ich adaptacji opublikowanie na tej samej licencji Creative Commons, jak praca oryginalna

14 PODEJŚCIE BOTTOM-UP Władze AGH Jednostka pozawydziałowa(Centrum e-Learningu AGH)

15

16 Stosunek społeczności AGH do OZEmetoda: ankieta cel: zbadanie poziomu wiedzy na temat OZE i nastawienia do ich tworzenia grupa: 260 osób

17 O co pytaliśmy w ankiecie?# Czy wykładowcy AGH wykorzystują Internet w praktyce dydaktycznej? # Jaka jest ich wiedza o otwartych licencjach prawnych? # Jaka jest ich wiedza o OZE? # Jaka jest ich wiedza o Open AGH? # Jak oceniają przydatność OZE, czy zamierzają z nich korzystać?

18 67% używa Internetu do wyszukiwania treści do zaprojektowania własnych zajęć lub pokazania studentom publikuje własne zasoby w Internecie udostępnia je na jednej z licencji Creative Commons 31% 15%

19 54% 65% 71% nie słyszało o otwartych licencjach CC czy GNUnie słyszało o OZE słyszało o OZE, ale nie korzystało 65% 71%

20 53% 47% 38% 51% 34% 26% nie ma zdania na temat korzyści OZEOZE to szansa na zdobycie ciekawych materiałów 38% spopularyzowanie swojej pracy 51% podpatrzenie jak inni nauczają 34% nawiązanie kontaktów OZE pomocne przy tworzeniu planowania przedmiotu 26%

21 nie będzie publikować ani korzystać z OZE48% będzie publikować swoje OZE, skorzysta i będzie namawiać innych 52% nie będzie publikować ani korzystać z OZE

22 nie będzie publikować ani korzystać z OZE52% nie będzie publikować ani korzystać z OZE wysoki odsetek braku gotowości do OZE 1) wątpliwości metodyczne: jak wykorzystywać OZE w kontekście tradycyjnej uczelni 2) wątpliwości prawne: > jak korzystać z Creative Commons (co jest, a co nie jest komercyjne), > niekorzystanie z OZE w ogóle lub łamanie prawa > zrzekanie się praw autorskich, plagiat, utrata kontekstu 3) niechęć do transparentności procesu dydaktycznego 4) brak doraźnych korzyści z OZE

23 będzie publikować swoje OZE, skorzysta i będzie namawiać innych48% będzie publikować swoje OZE, skorzysta i będzie namawiać innych po ankiecie liczba osób, które zadeklarowały chęć skorzystania z OZE jest większa niż tych, którzy mieli z OZE jakikolwiek kontakt (71% słyszało) w kontekście 67% pracowników AGH, którzy używają Internet do wyszukiwania zasobów problem: 19% wyraża chęć skorzystania z OZE, ale nie chce się dzielić

24 SPOSOBY PROMOCJI OZE W ŚRODOWISKU UCZELNI1) poszerzanie wiedzy o CC i prawie autorskim (szkolenia) 2) rozwiązania systemowe na poziomie uczelni np. grant, dodatkowe punkty w ocenia okresowej pracowników (punkty nie tylko za badania) 3) stworzenie repozytorium OZE na uczelni 4) stworzenie jednostki odpowiedzialnej za wsparcie pracowników - techniczne, prawne, metodyczne 5) otwarty mandat na OZE? (obligatoryjnie otwarte, bo publiczne środki)

25 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ [email protected]