1 PODSTAWY EKG

2 Anatomia serca

3 Fizjologia serca Cykl serca: sekwencja zdarzeń podczas pojedynczego uderzenia serca: Skurcz (faza, podczas której następuje wyrzut krwi z jam serca) Rozkurcz (faza relaksacji, podczas której napełniają się krwią przedsionki oraz komory; faza w której odżywiane jest serce)

4 Fizjologia serca Objętość wyrzutowa, SV: objętość krwi wyrzucanej z każdej z komór podczas pojedynczego skurczu. Pojemność minutowa, CO: objętość krwi pompowanej przez serce przez okres 1 minuty. CO= SV x HR

5

6 Układ bodźco-przewodzący sercaWęzeł zatokowo- przedsionkowy: dominujący rozrusznik serca, zlokalizowany w górnej części prawego przedsionka, nadaje własny rytm sercu: / min.

7 2. Węzeł przedsionkowo- komorowy:zwalnia przewodzenie impulsu elektrycznego- jego obecność powoduje że impuls przewodzony z przedsionków przewodzi się do komór z lekkim opóźnieniem. rytm wyznaczany przez AV; 40-60/ min.

8 Drogi międzywęzłowe: przewodzą impulsy elektryczne bezpośrednio między węzłem SA a AV.Pęczek Hissa: zlokalizowany poniżej AV, przewodzi impulsy do dalszych części układu b-p Lewa odnoga pęczka Hissa: przewodzi impulsy do lewej komory serca Prawa odnoga pęczka Hissa: przewodzi impulsy do prawej komory serca

9 Włókna Purkiniego: zlokalizowane w końcowej części odnóg pęczka Hissa, przewodzą impulsy wzdłuż całej grubości ściany komory.

10

11 Potencjał spoczynkowy

12 Depolaryzacja Repolaryzacja

13 Bodziec - Rozejście się pobudzenia - Krzywa EKG

14 ELEKTROKARDIOGRAFIA - EKG- jest metodą obrazowania zmienności potencjału elektrycznego wytwarzanego przez serce (zapisuje aktywność elektryczną serca) ELEKTROKARDIOGRAM – jest graficznym zapisem wielkości i kierunku zmian tego potencjału w czasie. Upływ czasu wyraża przesuw taśmy rejestrującej zapis, a zmiany potencjału są obrazowane poprzez wielkość i kierunek wychyleń krzywej zapisu. W podstawowej praktyce EKG rejestrowany jest z powierzchni ciała.

15 REJESTRACJA EKG

16 ODPROWADZENIA Odprowadzenia dwubiegunowe kończynowe Einthovena III różnica potencjałów III Odprowadzenia jednobiegunowe kończynowe wzmocnione Goldbergera avR aVL aVF Odprowadzenia jednobiegunowe przedsercowe Wilsona V1 V2 V3 V4 V5 V6

17 ODPROWADZENIE ELEKTRODY = Podłaczamy do choregoUmieszczając 10 elektrod ODPROWADZENIE Odczytujemy na ekg uzyskujemy 12 odprowadzeń Każde z nich "widzi" pewien obszar serca

18 JAK WYKONUJE SIĘ ZAPIS EKG

19

20 PRZYGOTOWANIE DO BADANIA EKGZAPOZNANIE SIĘ Z INSTRUKCJĄ OBSŁUGI APARATU ODPOWIEDNIA TEMP. OTOCZENIA POINFORMOWANIE PACJENTA, ŻEBY SIĘ: ROZEBRAŁ DO POŁOWY POŁOZYŁ NA WZNAK USPOKOIŁ,ZRELAKSOWAŁ BAD.BEZBOLESNE,NIEINWAZYJNE, NIESZKODLIWE, MOŻE BYĆ WYKONYWANE WIELE RAZY PRZYGOTOWANIE SKÓRY POD ELEKTRODAMI USUNIĘCIE ZAROSTU PRZEMYCIE WODĄ, SPIRYTUSEM, ŻELEM UMOCOWANIE ELEKTROD WE WŁAŚCIWYM MIEJSCU

21 ELEKTRODY CZARNA- prawa goleń (tzw. punkt odniesienia; ziemia)CZERWONA- prawa ręka (RA) ŻÓŁTA- lewa ręka (LA) ZIELONA- lewa goleń (LF) ELEKTRODY V1 – IV P międzyżebrze przy brzegu mostka V2 – IV L międzyżebrze przy brzegu mostka V3 - w połowie odległości pomiędzy V2 a V4 V4 – V międzyżebrze w linii środkowo-obojczykowej lewej V5 –V międzyżebrze w linii pachowej przedniej lewej V6 - V międzyżebrze w linii pachowej środkowej lewej

22

23

24 CHARAKTERYSTYKA KRZYWEJ EKG

25 Prawidłowa krzywa EKG :

26 EKG 50 mm/s 25 mm/s 0,04 s = 40 ms 0,02 s = 20 ms 0,2 s = 200 msMała kratka (1 mm) 0,2 s = 200 ms 0,1 s = 100 ms Duża kratka (5 mm) 300 / RR 600 / RR Częstość

27 25 mm/sek

28 Linia izoelektryczna Jest to pozioma linia zarejestrowana w czasie , gdy w sercu nie stwierdza się pobudzenia. W stosunku do niej określa się przemieszczenia wszystkich odcinków i amplitudę załamków. Najłatwiej wyznaczyć ją wg odcinka TP lub odcinka PQ, a gdy jest to niemożliwe wg linii łączącej punkty początkowe sąsiadujących zespołów QRS.

29 Charakterystyka składowych krzywej ekg:Załamek P – pierwszy załamek podczas cyklu serca - odzwierciedla depolaryzację przedsionków (oraz ich skurcz) Czas trwania: 0,04 -0,11 s Amplituda: do 2,5 mm (0,25 mV)- w odprowadzeniach kończynowych, do 3 mm (0,3 mV)- w odprowadzeniach przedsercowych

30 Cechą rytmu zatokowego jest obecność dodatnich załamków P w odprowadzeniach II i III oraz ujemnych w odprowadzeniu aVR.

31 Odstęp PQ – od początku załamka P do początku zespołu QRSOdcinek PQ – wyraz przewodzenia bodźca przez węzeł a-v, pęczek Hisa, jego odnogi oraz włókna Purkinjego Czas trwania : 0,4 – 0,10 s Odstęp PQ – od początku załamka P do początku zespołu QRS - odzwierciedla czas szerzenia się depolaryzacji z przedsionków do komór Czas trwania : 0,12 - 0,20

32 Zespół QRS – wyraz depolaryzacji mięśnia komórCzas trwania : 0,06 – 0,10 s Amplituda zespołu (amplituda R+S): - w odprowadzeniach kończynowych 5-24 mm - w przedsercowych 8-24 mm Q – pierwszy ujemny załamek zespołu R – pierwszy dodatni załamek zespołu S – pierwszy, po załamku R, ujemny załamek zespołu

33 Załamek T – końcowa faza repolaryzacji mięśnia komórCzas trwania : 0,12 - 0,16 s Amplituda do 6 mm- w odprowadzeniach kończynowych; do 10 mm w odprowadzeniach przedsercowych

34 Odstęp QT – od początku zespołu QRS do końca załamka T ;wyraża czas trwania potencjału czynnościowego (depolaryzacji i repolaryzacji komór) ; czas trwania zależy od częstości rytmu serca, ale nie powinien przekraczać 0,4 s

35 ZAŁAMEK P NIEWIDOCZNY MIGOTANIE PRZEDSIONKÓW TRZEPOTANIE PRZEDSIONKÓWZAHAMOWANIE ZATOKOWE LUB BLOK ZATOKOWO- PRZEDSIONKOWY

36 RZEKOMY BRAK ZAŁAMKA P POBUDZENIE Z ŁĄCZA A-V (załamek P ukryty w zespołach QRS) CZĘSTOSKURCZ ( P ukryty w załamkach T poprzedniego pobudzenia)

37 P pulmonale JEST TO WYSOKI ZAŁAMEK „P” O AMPLITUDZIE POWYŻEJ 2,5 mm w II , III , aVF , ujemny w aVL WSKAZUJE NA PRZEROST PRAWEGO PRZEDSIONKA

38 P mitrale JEST TO DWUGARBNY ZAŁAMEK P w I , II DWUFAZOWY w V1WSKAZUJE NA PRZEROST LEWEGO PRZEDSIONKA

39 UJEMNY ZAŁAMEK P DOTYCZY II ,III , AVL ODPROWADZENIAWSTECZNE POBUDZENIE Z ŁĄCZA A-V LUB Z KOMÓR POBUDZENIA EKTOPOWE PRZEDSIONKOWE

40 WYDŁUŻONY ODSTĘP PQ BLOK PRZEDSIONKOWO- KOMOROWY I STOPNIACHOROBA NIEDOKRWIENNA SERCA HIPOKALIEMIA WPŁYW LEKÓW (DIGOKSYNA , CHINIDYNA )

41 SKRÓCONY ODSTĘP PQ POBUDZENIE Z ŁĄCZA AVZESPÓŁ PREEKSCYTACJI (zespół WPW)

42 ZMIENNY ODSTĘP PQ W KOLEJNYCH EWOLUCJACH ZMIENIA SIĘ CZAS TRWANIA ODSTĘPU BLOK A-V III STOPNIA BLOK A-V II STOPNIA (MOBITZ I) ROZKOJADZENIE PRZEDSIONKOWO - KOMOROWE

43 Wysokość załamka R wzrasta stopniowo od V1 do V5 i nieco maleje w V6Wysokość załamka R wzrasta stopniowo od V1 do V5 i nieco maleje w V6. Głębokość załamka S maleje stopniowo od V1 do V6 ; w V5 i V6 najczęściej nie występuje. Wyrównanie amplitudy R i S – V3 i V4

44 PATOLOGICZNY ZAŁAMEK QJEST TO SZEROKI , GŁEBOKI ZAŁAMEK Q PEŁNOŚCIENNY ZAWAŁ SERCA PRZEROSTOWA KARDIOMIOPATIA

45 ZAŁAMEK R WYSOKI R w V5 , V6 PRZEROST LEWEJ KOMORYBLOK LEWEJ ODNOGI PĘCZKA HISA ZESPÓŁ WPW

46 ZAŁAMEK R WYSOKI R w V1 , V2 PRZEROST PRAWEJ KOMORYBLOK PRAWEJ ODNOGI PĘCZKA HISA ZAWAŁ TYLNEJ ŚCIANY SERCA ZESPÓŁ WPW

47 FALA DELTA JEST TO ZAZĘBIENIE NA RAMIENIU WSTĘPUJĄCYM ZAŁAMKA RZESPÓŁ WPW

48 POSZERZONE QRS BLOK ODNOGI PĘCZKA HISAPOBUDZENIA Z EKTOPICZNEGO OŚRODKA KOMOROWEGO ZESPÓŁ WPW PRZEROST KOMÓR ZNACZNEGO STOPNIA

49 UNIESIENIE WYPUKŁE ODCINKA STŚWIEŻY ZAWAŁ SERCA ( FALA PARDEE’GO ) ANGINA PRINZMETALA TĘTNIAK POZAWAŁOWY

50 UNIESIENIE ODCINKA ST POZIOME OSTRE ZAPALENIE OSIERDZIA WKLĘSŁEWYSOKIE ODEJŚCIE ST (ZESPÓŁ WCZESNEJ REPOLARYZACJI)

51 OBNIŻENIE ODCINKA ST RÓWNOLEGŁE DO LINI IZOELEKTRTCZNEJNIEDOTLENIENIE MIĘŚNIA SERCA MISECZKOWATE WPŁYW GLIKOZYDÓW NAPARSTNICY

52 OBNIŻENIA SKOŚNE ODCINKA STDO DOŁU NIEDOTLENIENIE SERCA PRZEROST KOMÓR BLOK ODNÓG PĘCZKA HISA DO GÓRY PRZEWAGA UKŁADU SYMPATYCZNEGO ZABURZENIA ELEKTROLITOWE WARINT NORMY

53 WYSOKI ZAŁAMEK T OSTRE NIEDOTLENIENIE SERCA HIPERKALIEMIA WAGOTONIANERWICE

54 ZAŁAMEK T PŁASKI HIPOKALIEMIA WYSIĘK W OSIERDZIUNIEDOCZYNNOŚĆ TARCZYCY SYMPATYKOTONIA NERWICE PŁYTKI , UJEMNY NIEDOTLENIENIE SERCA

55 UJEMNY ZAŁAMEK T SYMETRYCZNY OSTRE NIEDOTLENIENIE SERCAZAWAŁ PODWSIERDZIOWY EWOLUCJA ZAWAŁ PEŁNOŚCIENNGO NIESYMETRYCZNY LUB UJEMNO- DODATNI NIEDOKRWIENIE SERCA PRZEROST I PRZECIĄŻENIE KOMÓR BLOK ODNÓG PĘCZKA HISA ZESPÓŁ WPW

56 ODSTĘP QT WYDŁUŻONY HIPOKALIEMIA HIPOKALCEMIA HIPOMAGNEZEMIALEKI (CHINIDYNA , ANTYDEPRESYJNE ) NIEDOTLENIENIE SERCA ZESPOŁY WRODZONE SKRÓCONY HIPERKALIEMIA HIPERKALCEMIA WPŁYW DIGOKSYNY

57 OCENA ZAPISU

58

59 Występowanie załamków P= identyfikacja rytmu zatokowego; ocena morfologii załamków.Miarowość: należy zmierzyć odstęp RR lub PP. Rytm miarowy: odstępy regularne. Częstość rytmu: odnosi się do częstości pracy komór. Norma: /min, bradykardia<60/ min, tachykardia>90/min

60 Odstęp PQ Zespół QRS Odstęp QT Pobudzenia wypadnięte Pobudzenia dodatkowe

61 Odprowadzenia Rytm zatokowy Kończynowe: I, II, III, aVR, aVL, aVF,Przedsercowe: V1, V2, V3, V4, V5, V6 Rytm zatokowy Dodatnie załamki P: II, III, (V6) Ujemne załamki P: aVR