1 Problemy globalne współczesnego światazagadnienia odnoszące się do całej gospodarki światowej problemy odnoszące się do całej ludzkości ich skala ma charakter ponadpaństwowy, ponadregionalny

2 Cechy problemów globalnychwszechświatowy charakter ich złożoność, zależność od działania wielu czynników i wzajemne powiązanie poważne konsekwencje wiążące się z ich nierozwiązaniem przedsięwzięcia zmierzające do ich rozwiązania muszą mieć złożony charakter ich rozwiązanie jest możliwe jedynie wówczas, gdy odpowiednie przedsięwzięcia obejmują swym zasięgiem cały świat

3 Główne problemy globalneproblem wyczerpalności surowców naturalnych problemy ekologiczne – zanieczyszczenie środowiska zadłużenie międzynarodowe problemy demograficzne zjawiska niedożywienia i głodu sytuacja krajów Południa problemy związane z wojną i pokojem, a więc wyścig zbrojeń, rozbrojenie, niebezpieczeństwo wojny nuklearnej problemy społeczne: choroby typu AIDS, narkomania przestępczość międzynarodowa i terroryzm

4 Typy problemów globalnychbariery wspólne dla wszystkich ogniw gospodarki światowej (kwestie wyczerpalności surowców naturalnych, kwestie zanieczyszczenia środowiska naturalnego) zagrożenia, których występowanie nie jest powszechne, lecz których rozwiązanie zależy od podjęcia działań o charakterze globalnym (kwestia żywnościowa, zadłużenie międzynarodowe) zagrożenia globalne wynikające z określonych układów polityczno-ustrojowych (sprawa pokoju na świecie i bezpieczeństwa międzynarodowego, terroryzm)

5 Przyczyny problemów globalnychsam proces rozwoju gospodarczego nieuniknioną konsekwencja postępu cywilizacyjnego, zwłaszcza technicznego, wzrostu liczby ludności i internacjonalizacji procesu gospodarowania wzrost współzależności między krajami

6 Zainteresowanie problemami globalnymiNa przełomie XIX i XX w. niektórzy myśliciele wskazywali, że postęp techniczny niesie ze sobą nie istniejące uprzednio zagrożenia Niepomierny wzrost zainteresowania problematyką globalną dał się zauważyć na przełomie lat 60. i 70. XX w. (przyczyny: wzrost rozpiętości w poziomie rozwoju między krajami uprzemysłowionymi a Trzecim Światem, kryzys energetyczny, spadek światowej produkcji żywności w latach , pierwsze duże katastrofy ekologiczne)

7 Klub Rzymski Organizacja pozarządowa założona w 1968 r. (1973 r.) skupiająca kilkudziesięciu wybitnych naukowców i ludzi interesu Cel: uświadomienie ludzkości skali zagrożeń globalnych Organizacja znana dzięki publikacjom raportów na temat kwestii ogólnoświatowych W 1972 r. tzw. I Raport dla Klubu Rzymskiego pt. „Granice wzrostu” – zawierał pesymistyczną prognozę losów ludzkości: dalszy szybki wzrost liczby ludzi, zużywanie zasobów i zanieczyszczenie środowiska

8 ONZ – Raport U’Thanta (1969 r.)"Nie chciałbym, aby moje słowa zabrzmiały zbyt dramatycznie, ale na podstawie danych, do których mam dostęp jako sekretarz generalny, mogę wysunąć tylko jeden wniosek, a mianowicie, że członkom Narodów Zjednoczonych pozostało może dziesięć lat na uregulowanie zastarzałych waśni i podjęcie wspólnej ogólnoświatowej inicjatywy w celu zahamowania wyścigu zbrojeń, poprawy warunków środowiskowych człowieka, zlikwidowania groźby eksplozji demograficznej oraz nadania należytego rozmachu wysiłkom w dziedzinie rozwoju. Jeżeli w ciągu najbliższego dziesięciolecia nie zorganizuje się takiego współdziałania na skalę światową, to obawiam się, że wspomniane przeze mnie problemy osiągną tak zatrważające rozmiary, że ich opanowanie nie będzie już w naszej mocy".

9 Sekretarz Generalny ONZ (1961-1971) Maha Thray Sithu U’Thant

10 całościowe myślenie o światowych procesach ekonomicznychGlobalizm całościowe myślenie o światowych procesach ekonomicznych

11 Przyczyny zadłużenia międzynarodowegokryzys energetyczny – wzrost cen ropy naftowej pogorszenie się terms of trade krajów dłużniczych w latach 80. zmiany tempa wzrostu gospodarczego w krajach rozwiniętych (dekoniunktura w latach , ) zmiany stóp procentowych na międzynarodowym rynku finansowym

12 Możliwości rozwiązania problemu zadłużenia międzynardowego1. Plany Baker’a, Fishera, Bradley’a, Brady’ego itp. 2. Problemy konwersji długu na udziały kapitałowe w przedsiębiorstwach (debt for capital swap) towary pochodzące z danego kraju (debt for commodity swap) inwestycje ekologiczne (debt for nature swap) obligacje (debt for bond swap) wykup długu przez kraje dłużnika (buy-back) KLUB PARYSKI KLUB LONDYŃSKI Zasada “case by case” – indywidualnego traktowania dłużnika