1 Ruch i jego parametry Mechanika – prawa ruchu ciałKinematyka – ruch bez wnikania w przyczyny Dynamika – uwzględnia przyczyny ruchu Ciało rzeczywiste – obiekty badań mają skończone rozmiary Punkt materialny – bezwymiarowy obiekt obdarzony masą Bryła sztywna – ciało, którego punkty nie zmieniają wzajemnych odległości 2. Kinematyka
2 Ruch i jego parametry Położenie punktu określa wektor wodzący– wektory jednostkowe osi (wersory) 2. Kinematyka
3 Ruch i jego parametry Ruch ciała - zmiana położenia względem układu odniesienia – równanie wektorowe ruchu x(t), y(t), z(t) – układ równań parametrycznych 2. Kinematyka
4 Ruch i jego parametry PrzemieszczenieDroga – odcinek toru przebyty przez punkt w danym czasie Ruch postępowy – tory wszystkich punktów ciała są równoległymi krzywymi Ruch obrotowy – tory są okręgami o środkach leżących na jednej prostej Ruch prosty (jednowymiarowy) Ruch złożony – wielowymiarowy, można rozłożyć na ruchy proste, równoległe do osi układu współrzędnych. 2. Kinematyka
5 Ruch i jego parametry Badanie ruchu – ułożenie jego równania.Sprawdzamy, która pochodna współrzędnej po czasie nie zależy od czasu. Jej rząd (n) określa liczbę parametrów ruchu [prędkość (v), przyspieszenie (a), szarpnięcie (b)]. 2. Kinematyka
6 Ruch i jego parametry Prędkość średnia 2. Kinematyka
7 Ruch i jego parametry Prędkość chwilowa jest zawsze styczna do toru.2. Kinematyka
8 Ruch i jego parametry Droga jest równa powierzchni pod wykresem prędkości w funkcji czasu 2. Kinematyka
9 Ruch i jego parametry położenie prędkość przyspieszenie szarpnięcie2. Kinematyka
10 Równanie ruchu Zależność x(t) w postaci równania różniczkowego n-tego stopnia Rozwiązanie równania różniczkowego szukanie funkcji x = x(t) równanie różniczkowe n-tego stopnia wybieramy parametr dla którego r-nie jest pierwszego stopnia (a) rozdzielamy zmienne i całkujemy stronami znajdujemy parametr jako funkcję czasu 2. Kinematyka
11 Równanie ruchu Powtarzamy całą procedurę dla parametru ruchu niższego rzędu ... 2. Kinematyka
12 Równanie ruchu ... aż do uzyskania bezpośredniej zależności x(t)2. Kinematyka
13 Ruch krzywoliniowy Równanie toru y = y(x) 2. Kinematyka
14 Ruch krzywoliniowy Droga w ruchu krzywoliniowymy = y(x), dy = y'(x)dx, 2. Kinematyka
15 Wektory i pseudowektoryPrzemieszczenie, prędkość, przyspieszenie – wektory. Wektory biegunowe - zwykłe wektory - można przesuwać tylko wzdłuż kierunku wektora. Są przemienne względem dodawania. 2. Kinematyka
16 Wektory i pseudowektoryPrzemieszczenia kątowe (obroty) skończone nie są wektorami, mimo że mają kierunek, zwrot oraz wartość. Nie mają punktu zaczepienia i nie są przemienne względem dodawania. 2. Kinematyka
17 Wektory i pseudowektoryWektory osiowe – pseudowektory (nieskończenie małe obroty, iloczyny wektorowe) - można je swobodnie przesuwać. 2. Kinematyka
18 Wielkości kątowe i linioweprzemieszczenie prędkość prędkość kątowa przyspieszenie kątowe 2. Kinematyka
19 Wielkości kątowe i linioweprzyspieszenie styczne przyspieszenie dośrodkowe (radialne) 2. Kinematyka
20 Wielkości kątowe i liniowe2. Kinematyka
21 Przykład ruchu złożonegoZbadać ruch ciała rzuconego z wysokości yo, z prędkością vo, pod katem a do poziomu. Określić parametry toru i ruchu, zasięg, wysokość, czas trwania ruchu, prędkość chwilową, przyspieszenie styczne i dośrodkowe, kąt upadku, promień krzywizny toru 2. Kinematyka
22 Przykład ruchu złożonego2. Kinematyka
23 Przykład ruchu złożonego2. Kinematyka
24 Układy odniesienia Układ odniesienia może być inercjalny lub nieinercjalny. Inercjalny układ odniesienia - spoczywa lub porusza się ruchem jednostajnym względem tzw. gwiazd stałych. Graniczne, mierzalne przyspieszenie a > 10-6 m/s2 . Zwykle przyjmujemy za inercjalny układ laboratoryjny związany z Ziemią. ar = 3,4 x 10-2 m/s2 przysp. dośr. w ruchu obrotowym. az= 6,0 x 10-3 m/s2 przysp. dośr. w ruchu postępowym wokół Słońca. 2. Kinematyka
25 Wahadło Foucaulta – szerokość geograficzna, R – promień Ziemi,r – amplituda drgań rzutu wahadła na powierzchnię Ziemi 2. Kinematyka
26 Transformacja Galileuszav << c 2. Kinematyka