1 Systemy Operacyjne (1) DOS
2 System Operacyjny Operating System (OS)program zarządzający zasobami komputera i programami użytkowymi interfejs między użytkownikiem a sprzętem komputerowym stanowi środowisko dla innych programów oraz użytkownika, koordynuje działanie programów niższego poziomu (zawartych w pamięci ROM BIOS’u), które mają reagować na przerwania
3 Hierarchia oprogramowaniaOprogramowanie użytkowe Oprogramowanie narzędziowe System Operacyjny Sprzęt komputerowy użytkownik końcowy programista projektant systemu operacyjnego
4 DOS, MS-DOS Disc Operation Systempierwsza wersja MS-DOS 1.0: 1981, ostatnia (6.22, PC-DOS 7) Dyskowy System Operacyjny – pierwotnie zajmował się głównie obsługą dysków DOS zarządza dyskami na poziomie logicznym (kontrola zapisu i dostępu do plików); BIOS – zarządza dyskami na poziomie fizycznym (zapis i odczyt w miejscu zdefiniowanym przez nr. głowicy, cylindra, sektora i ścieżki) DOS współpracuje z programami BIOS’u, wykorzystuje je pośrednicząc między poleceniami użytkownika a rozkazami maszynowymi
5 DOS - zadania przydział pamięci RAM kolejkowanie zadańrozstrzyganie konkurencyjnych żądań dostępu do zasobów DOS uruchamiał programy, które później wykorzystywały go do uzyskania dostępu do zasobów Aż do wersji Windows 98 MS Windows uruchamiany był jak zwykły program po załadowaniu DOS’u
6 DOS - struktura Jądro systemu: Procesor poleceń DOS (program powłoki)IO.SYS moduł współpracujący z BIOS, obsługa elementarnych operacji We/Wy MSDOS.SYS obsługa plików, drukarki, klawiatury,... Procesor poleceń DOS (program powłoki) COMMAND.COM interpretator poleceń użytkownika, wbudowane funkcje (ver, dir, copy,....) Programy dodatkowe (pliki, polecenia zewnętrzne) format, xcopy, diskcopy, chkdsk,.....
7 Rozruch – boot’owanie Boot, Reboot – ładowanie, przeładowywanie (restartowanie systemu) Bootable disk – dyskietka/ dysk systemowy kolejność wyszukiwania dysku systemowego ustawia się w SETUPie Jak zrobić dyskietkę systemową?
8 Hierarchiczna struktura katalogówdir mkdir = md Directory PATH listing for Volume DOS_WIN OS Volume Serial Number is 1A65-16CB C:\ +---WIN_USA ¦ +---SYSTEM ¦ +---PLHPFONT ¦ +---MSAPPS ¦ +---MSDRAW ¦ +---EQUATION ¦ +---PROOF ¦ +---MSGRAPH5 +---BAT +---XTREE ¦ +---XTGOLD ¦ +---XTG14
9 Dir
10 komendy DOS [ ] - opcja jednokrotna [ [ ] ] - opcja wielokrotna DIR [napęd:][ścieżka][plik] [/P] [/W] {Directory} napęd : {zmiana napędu, np. C:} CD [napęd:][ścieżka] {Change Directory} CD .. CD \ MD [napęd:]ścieżka {Make Directory} RD [napęd:]ścieżka {Remove Directory} COPY źródło[+ źródło[+...]] [miejsce_docelowe] ERASE [napęd:][ścieżka]plik {Wymaż} TREE [napęd:][ścieżka] [/F] {Drzewo} REN [napęd:][ścieżka]plik1 plik2 {Rename} TYPE plik {Wypisz} HELP komenda lub komenda /? {Pomoc}
11 inne komendy Inne komendy Komendy bezargumentowe CLS, VER, MEM, TIME, DATE, Inne komendy DISKCOPY, FORMAT, LABEL, MOVE, MSD, SCANDISK, UNDELETE, UNFORMAT, VERIFY, XCOPY
12 Nazwy plików Nazwa = 1..8 znaków Rozszerzenie = 0..3 znaków nnnnnnnn.eee dopuszczalne naki: A..Z, 0..9, _ ^ $ ~ ! # % & - { } ( ‘ Rozszerzenia specjalne: *.COM, *.EXE, *.BAT zbiory wykonywalne *.BAS, *.PAS, *.FOR, *.C, *.SYS
13 Maski * - zastępuje dowolny ciąg znaków? - zastępuje jeden znak lub brak znaku Przykłady: DIR a*.* DIR *.e* DIR ??.e?? DIR ?a.*
14 Atrybuty r - read only {tylko do odczytu} a - archive {archiwizowalny}s - system {systemowy} h - hidden {ukryty} ATTRIB [± atrybut] [[napęd:][ścieżka][plik]]
15 Zmiana we/wy systemu con - konsola{standardowe wejście/wyjście}>, >> - zmiana standardowego wyjścia < - zmiana standardowego wejścia | - przetwarzanie potokowe { A>X; B
16 Zmiana we/wy systemu Składnia: MORE < [napęd:][ścieżka]plikkomenda | MORE SORT [/R][+n][<][napęd1:][ścieżka1]plik1 [> napęd2:] [ścieżka2]plik2] komenda | SORT [/R] [+n] [napęd2:][ścieżka2][plik2] /R - odwrócenie porządku +n - nr kolumny FIND [/V] [/C] [N] [/I] łańcuch [[napęd1:][ścieżka2]plik2]] /V - wyświetla wiersze nie zawierające łańcucha /C - wyświetla tylko liczbę wierszy /N - wyświetla dodatkowo numery wierszy /I - ignoruje litery wielkie i małe
17 Zmiana we/wy systemu Przykłady Dir c:\ > conDir c:\ > katalog.txt Dir c:\ >> katalog.txt Dir c:\ | More Dir | Sort | More Dir | Sort /R /+10 | More Copy con baza.txt Type baza.txt | Sort /+12
18 Pliki wsadowe (*.bat) Polecenia dodatkowe (wybór): @komenda@komenda CALL [napęd:][ścieżka]plik_bat [parametry] ECHO [ON | OFF] ECHO [informacja] FOR %%zmienna IN (zbiór) DO komenda [parametry] GOTO etykieta IF [NOT] ERRORLEVEL numer komenda IF [NOT] łańcuch1==łańcuch2 komenda IF [NOT] EXIST plik komenda PAUSE REM [łańcuch]
19 Koniec