1 Wykonanie : Aleksandra Browarska kl. VcOrtografia Wykonanie : Aleksandra Browarska kl. Vc
2 Czym jest ortografia ? Ortografia ( z greckiego ) inaczej pisownia – zbiór zasad i norm regulujących sposób zapisu słów danego języka za pomocą liter alfabetu lub innych symboli. W skład zasad ortograficznych wchodzą również zasady dotyczące interpunkcji.
3 Ó, RZ, Ż, CH wymienne
4 Ó wymienne Piszemy „ó” , gdy w innej formie wyrazu lub w wyrazie pokrewnym wymienia się na „o” , „e”, „a”, np.: strój – stroje, pióro – pierze.
5 RZ wymienne Napiszemy „rz”, gdy w innej formie wyrazu (lub w wyrazie pokrewnym) wymienia się na „r”, np. : morze – morski, szerzyć – szeroki, bierze – biorę .
6 Ż wymienne „Ż” piszemy, gdy w wyrazie pokrewnym lub innej formie tego wyrazu wymieni się na : g, np. ważny - waga, z, np. wiążę – więzły, ź, np. grożę - groźba, s, np. wyżej - wysoko, h, np. drużyna – druh, dz, np. pieniążek – pieniądz .
7 CH wymienne Piszemy „ch”, gdy w innej formie wyrazu ( lub w wyrazie pokrewnym ) wymieni się na „sz”, np. mucha – musze, duchy – dusza .
8 Ó, RZ, Ż, CH niewymienne
9 W języku polskim istnieją wyrazy zawierające ó, ż, rz , ch , których pisowni nie uzasadnia żadna reguła ortograficzna. Takie wyrazy nazywamy wyrazami z ó, ż, rz , ch niewymiennymi, np. bagaż, góra, orzech, źródło.
10 Inne zasady pisowni
11 RZ – inne reguły „Rz” napiszemy po literach : p, b, k, g, t, d, ch, j, w, np. brzydki, przebiśnieg, krzak, grzyb, trzon, chrzan, ujrzeć, wrzask . Wyjątki : pszczoła, pszenica, kształt, wszyscy, piegża, gżegżółka, także, Mojżesz , kszyk (ptak), w stopniu wyższym i najwyższym przymiotników, np. młodszy, szybszy, słabszy.
12 Ż – inne reguły inżynier, Elżbieta, małżonek, rżeć.„Ż” piszemy po literach : l, ł , n, r, np. inżynier, Elżbieta, małżonek, rżeć.
13 Ch – inne reguły „Ch” piszemy po literze „s” np. schudnąć, wschód.
14 H - inne reguły „H” napiszemy po literze „z”, np. zhańbiony, zharmonizować.
15 Pisownia wielkich i małych liter
16 Wielkie litery Co napiszemy wielką literą?Nazwy państw, regionów, stanów, osiedli , wsi. Nazwy mieszkańców części świata, planet, krajów, miast, krain historycznych. Indywidualne oficjalne nazwy urzędów, firm, szkół, instytucji. Pierwszą literę w tytułach książek, filmów, dzieł sztuki. Wszystkie wyrazy ( oprócz przyimków i spójników ) w odmieniających się tytułach czasopism.
17 Małe litery Co napiszemy małą literą?Nazwy mieszkańców miast, wsi , osiedli. Nazwy historyczne ( ze względów uczuciowych są dopuszczalne wielkie litery) Obrzędy, zwyczaje, nabożeństwa. Nazwy własne utworzone od nazw własnych. Przymiotniki utworzone od nazw własnych.
18 Dziękuję za uwagę.