1 Zaburzenia psychiczne występujące w przebiegu boreliozyLek. Jan Karol Cichecki
2 Problem ... x 10?
3 Historia badań nad borelioząAfzelius Garin i Bujadoux Bannwarth Old Lyme (Connecticut) Burgdorfer
4 Zakażenie Borrelia burgdorferi Ixodes ricinusTeren górzysty / zalesiony Rosja, Białoruś, Polska, Ukraina, płd. Szwecja, Czechy, Słowacja, Austria, płd. Niemcy, płn. Włochy, Szwajcaria, wsch. Francja... USA, Kanada, ... Okres: maj – sierpień Do godzin po ukąszeniu
5 Postacie izolowane < postacie układoweSkórna Stawowa Mięśniowa Narządowa Neuroborelioza Postacie izolowane < postacie układowe
6 Objawy – okres ostrego zakażeniaRumień wędrujący (faza I) 40-60% Pseudochłoniak (faza I/II) Zapalenie stawów (faza II) 66% Izolowane zapalenie opon m-rdz 4 - 5% Zespół Bannwartha (meningoradicoloneuritis) < 10% Neuroborelioza 8 – 46 %
7 Objawy utrzymujące się (powikłania)Bóle stawów 45% Zanikowe zapalenie skóry Miocarditis (4-8%), miositis, Zapalenie mózgu i rdzenia kręgowego 0,1% Polineuropatia (czuciowa > ruchowa) 70% Inne objawy neurologiczne (zmęczenie, bóle głowy , “soft signs”) 100% ?
8 Diagnostyka Zmiany płynu m-rdz: (występienie 3 tydz – 3 m-c)(ustąpienie – do 4 m-cy po atybiot) wzrost białka mg%, prawidłowa/obniżona glukoza, cytoza kom/mm3, obecność krętków Morfologia: CRP, limfocytoza, Ig, Western Blot ((IgMdo 5 lat po leczeniu)/PCR EEG/ CT/ MRI (+/-) SPECT (++/-): hypoperfuzja pł czołowy/ciemieniowy/skroniowy/wzgórze/ kr. Papeza Badania post-mortem (+) ?
9 Leczenie Penicylina G p.o. Amoksycylina p.o.Doksycyklina p.o., (i.v.?) Cefuroxym p.o. Azytromycyna p.o., (i.v. ?) Ceftriaxon p.o. , i.v Cefotaxim i.v. Wankomycyna (i.v.?) i.v. - od II fazy 2 tygodnie vs 6 m-cy
10 Psychopatologia w przebiegu boreliozyObecność objawów psychopatologicznych w postaciach: skórna < stawowa < neuroborelioza 50% < % < 100% (w grupach o niewielkiej liczebności)
11 Psychopatologia w przebiegu boreliozyZaburzenia orientacji czaso-przestrzennej Urojenia Halucynacje wzrokowe, słuchowe, węchowe Formalne zaburzenia myślenia Zaburzenia pamięci (odtwarzanie) Obniżenie lub podwyższenie nastroju i napędu Obsesje i kompulsje Zachowania agresywne Zaburzenia rytmów dobowych
12 Zaburzenia psychiczne w przebiegu boreliozyFaza ostrego zakażenia: majaczenia ostre zaburzenia psychotyczne epizody maniakalne zaburzenia depresyjne zaburzenia snu
13 Zaburzenia psychiczne w przebiegu boreliozyFaza przewlekła: Łagodne, niepostępujące encefalopatie (zmiana osobowości, rozdrażnienie, senność, ubytki pamięci, artykulacji, zab koncentracji) % w neuroboreliozie, w postaci stawowej - 6% Ustępujące zaburzenia depresyjne 5% - 66%) Zaburzenia lękowe - napady paniki 5 – 32% Zaburzenia snu 27% Zespół przewlekłego zmęczenia 13% Anoreksja Bez zaburzeń psychicznych -do 80% w postaci skórnej
14 Postępowanie Nie leczyć antybiotykami?brak poprawy funkcji poznawczych ... Leczyć antybiotykami? spadek zmęczenia ... A może... czy leczyć? jak leczyć?
15 Nazewnictwo Borelioza (Choroba z Lyme) Zespół Garin-BujadouxZespół Bannwartha Chronic Lyme Disease (CLD) Post Lyme Disease Syndrome (PLDS) Post Treatment Chronic Lyme Disease (PTCLD) Tick Associated Poly-organic Syndrome (TAPOS)
16 Koncepcje PLDS Manifestacja kliniczna nie koreluje ze zmianami MRI vs.Czynniki psychologiczne / osobowościowe Podatność: Zmiany organiczne/ zapalne / przetrwanie krętka/ wolne rodniki/ osobowość
17 Koncepcje PLDS Zaburzenie psychosomatyczne vs Zaburzenie organiczneZaburzenie reaktywne ??
18 50 tys. Osób / 10 tys. Zarażonych (x10?)Konsekwencje Populacja: 50 tys. Osób / 10 tys. Zarażonych (x10?) Koszty: porady, konsultacje, refundacja leków, badania, zwolnienia, renty, zasiłki, „koszty niemierzalne”
19 Wybrana bibliografia Popławska R., Gudel I. Zaburzenia psychiczne w chorobie z Lyme. W: Hermanowska-Szpakowicz T. (red.). Borelioza z Lyme, AM Białystok, Białystok, 1999. Weber K., Burgdorfer W. (red.). Aspects of Lyme Borreliosis. Spronger- Verlag, Berlin, 1993. Auwaerter P.G. Point: Atibiotic therapy is not the Answer for Patients with Prsisting Symptoms Attributable to Lyme Disease. Clin Inf Dis 2007: 45: 143-8 Bertrand E., Szpak G. M., Piłkowska E., Habib N., Lipczyńska-Łojkowska W., Rudnicka A., Tylewska-Wierzbanowska S., Kulczyński J. Central nervous system infection caused by Borrelia Burgdorferi. Clinico-pathological correlation of three post-mortem cases. Folia Neuropathol 1999; 37 (1): Clarrisou J., Song A., Berned c. (et.al.). Efficacy of long term antibiotic treatment in payients with chronic Tick Associated Poly-organic Syndrome.. Med mal inf 2009: 39: Fallon B.A., Keilp J., Prohovnik I., Van Heertum R., Mann J. Regional Cerebral Blood Flow and Cognitive Dificits in Cgronic Lyme Disease. J Neuropsychiatry Clin Neurosci 2003; 15: Halperin J.J., Shapiro E.D., Logigian E., Belman A.L., Dotevall L., Wormser G.P., Krupp L., Gronseth G., Bever Jr. C.T. Practice parameter: treatment of nervous system Lyme disease (an evidence-based review). Neurology 2007; 69 :91-102 Hasset A.L., Radvanski D.C., Buyske S., Savage S.V., Sigal L.H. Psychiatric Comorbidity and Other Psychological Factors In Patients with „Chronic Lyme Disease”. Am J Med. 2009, 122(9): Kaplan R.F., Trevino R.P., Johnson G.M., Levy L., Dornbush R., Hu L.T., Evans J., Weinstein A., Schmid C.H., Klempner M.S. Cognitive function in post-treatment Lyme disease. Do additional antibiotics help? Neurology 2003; 60: Pfister H.-W., Rupprecht T.A. Clinical aspects of neuroborreliosis and post-Lyme disease syndrome in adult patients. Int J Med Microbiol 2006; 296: Roelcke U., Barnett W., Wilder-Smith E., Sigmund D., Hacke W. Untrated neuroborreliosis: Bannwarth’s syndrome evolving into acute schizophrenia-like psychosis. A case report. J Neurol 1992;239: Rudnik I. Popławska R., Szulc A., Juchnowicz D., Konarzewska B., CzernikiewiczA., Dębowska I. Mental disorders In patients with Lyme disease. Europ Neuropsychopharm 2003, 13 supp4: 443 Scheckelhoff M.R., Telford S.R., Wesley M., Hu L.T. Borrelia burgdorferi intercepts host hormonal signals to regulate expression of outer surface protein A. PNAS 2007; 104 (17):
20 Projekty “Analiza przyczyn zgonów pacjentów hospitalizowanych psychiatrycznie.” - analiza retrospektywna (dekada) - praca krótkoterminowa (1 miesiąc zaangażowania) - zadania: zebranie bibliografii, poszerzenie/ analiza danych klinicznych - obecny postęp: 30/40% - 1-2 osoby Osoby chętne proszę o kontakt:
21 Projekty “Zaburzenia psychiczne w przebiegu zakażenia B. burgdorferi.”-analiza prospektywna - praca długoterminowa (rok/ dwa lata) - start : marzec 2010 - nauka projektowania / monitorowania badania klinicznego - odpowiedzialność w zakresie kompletowania danych - perspektywy: 0-4 publikacje - nauka oceny klinicznej? - pilotowanie graupy kontrolnej? - nowe możliwości badawcze? - 2 zmotywowane osoby Osoby chętne proszę o kontakt: